Freetrader Blog
Freetrade that is, not the enforced kind of WTO treaties ...

Het moderne westen. Culturele ontwikkeling na 1945. Jean Améry
Het Spectrum, 1963 (oorspr. Duits, 1961. Dit is m.i. een vertaling van een later bijgewerkte editie)

Na de 2de Wereldoorlog is de Westerse samenleving in een jaar of vijftien sterk verandert. Het is in die relatief korte periode een door de massamedia bepaalde consumptiemaatschappij geworden. De facto is er zo een culturele eenheid in het westen ontstaan. Améry benadrukt dat het westen niet zozeer gekenmerkt wordt door een gemeenschappelijke mythe c.q. ideologie, als wel door de feitelijke eenheid van de (cultuur)industrie.

‘De Euramerikaanse beschaving (…) heeft slechts één voedingsbron: het verbruik. De rest is illusie’. (269)

‘Naar de grote Euramerikaanse mythe zoeken wij echter vergeefs. De bindende en verbindende leidende idee ontbreekt – of blijft beperkt tot feuiletonistische vaagheden’. (269)

De koude oorlog was in 1953 al over z’n hoogtepunten heen en was als ‘mythe’ een zuiver negatief bepaalde. Aan de ook via de NATO vigerende verdediging van de vrijheid, kon of werd nauwelijks een invulling gegeven. De ideologie die er met betrekking tot ‘vrijheid’ was, droeg het spoor van een ad hoc filosofie, die nu eenmaal tegenover de marxistisch-leninistische ideologie van de Sovjet-Unie in stellingen gebracht moest worden. Ze werd dan ook voornamelijk door ‘de kruisvaarders’ ingebracht; voorheen fanatieke communisten – vaak van achter het IJzeren Gordijn - die zwaar in de praktijk ervan teleurgesteld waren. Zoals bijvoorbeeld Arthur Koestler (Darkness at Noon, The Yogi and the Commissar).

Duidelijk is dat het eigenlijke (anti-) ideaal voor het eerst in de geschiedenis uitsluitend de verhoging van de levensstandaard wordt.

Een goed leesbaar geschreven analyse uit een tijd dat alles nog nieuw was. En veel van wat er toen al is gezegd, wordt nu nog steeds herkauwd of opnieuw ontdekt. Terwijl nota bene televisie in Europa nog aan zijn opmars moest beginnen … Een must-read voor iedereen die onze huidige samenleving wil begrijpen. Zou verplichte kost voor het geschiedenis onderwijs moeten zijn.

Op Scribd meer.

 

posted on Sunday, April 05, 2009 1:37 PM

Post Comment

Title  
Name  
Url
Comment   

ATTENTION: the code you need to copy is CaSe SeNsItIvE and is required to prevent spam.
Enter the code you see: