Bibliotheek Rotterdam

Netvibes

Rita Niland — Wed, 29 Sep 2010 15:25:00 GMT

Netvibes is een prachtige applicatie, die ik sinds 2005 gebruik als persoonlijke startpagina.

Het aardige is dat je zonder moeite gebruik kunt maken van de pagina’s die anderen hebben aangemaakt. Zie de lijst met fraaie voorbeelden onderaan… Wil je een eigen pagina, dan kun je ook stukjes van andere pagina’s overnemen.

Je kunt diverse pagina’s aanmaken en via tabbladen:

RSS-feeds volgen;
Die oranje icoontjes op sites vormen een handige manier om op de hoogte te blijven van het nieuws op je vakgebied, waarbij gelezen berichten uit de lijst verdwijnen.
Zoekfuncties toevoegen;
Zoeken naar teksten, afbeeldingen, video’s, podcasts, in databanken en bibliotheekcatalogi;
Je favorieten verzamelen;
Je e-mail lezen;
Bijvoorbeeld van Gmail, maar ook je Outlookmail (via POP);
To-dolijst maken;
Agenda bijhouden;
Briefjes typen via een tekstverwerker of een geel plakbriefje op het scherm;
Foto’s tonen van jezelf of over een willekeurig thema;
Muziek afspelen;
Documenten gratis extern opslaan;
En nog honderden tooltjes op het scherm laten zien, van calculators tot aquaria.

Je kunt de items verdelen in 1 (handig voor een complete site) tot 4 kolommen en schuiven tot je tevreden bent. Je kunt je pagina privé houden, dat kan handig zijn als je een tabblad vacaturesites, mmorpgs of hacks hebt toegevoegd, maar ook een deel of alle tabbladen delen met de wereld.

Natuurlijk kun je ook gebruikmaken van iGoogle http://www.google.nl/ig , Symbaloo http://www.symbaloo.com/nl en Pageflakes http://www.pageflakes.com/ .

Mijn favoriet is echter al 5 jaar Netvibes.www.netvibes.com

Nadelen zijn er thuis niet.

Op je werk is het soms lastig zelf een pagina aan te maken of aan te passen.

Op twee van mijn werkplekken lukt het wel om Netvibes te bekijken, maar maken en aanpassen lukt niet of nauwelijks. Net zoals Ning vraagt deze applicatie teveel geheugen, is niet vooruit te branden of loopt vast.

Dat komt niet omdat de site te zwaar is m.i., maar omdat je soms erg weinig geheugen mag gebruiken.

Op zich geen probleem, ik maak deze pagina’s wel voor werktechnische zaken, maar niet voor mijn werk. In privétijd dus en op persoonlijke titel.

Maak je zoiets formeel voor/op je werkplek, dan moet je m.i. kwalitatief goede en betrouwbare formele bronnen uitzoeken, dode links verwijderen, misschien intern overleggen over keuzes enz. Dat kost zoveel tijd die ik liever besteed aan het maken, sorteren, bijlezen en apps ontwerpen.

Op je werk kun je soms ook geen gebruik maken van online opslag van documenten, heb je geen speakers en muziek afspelen op de werkplek zonder ‘oortjes’ kan je organisatie duur komen te staan als de Buma/Stemra langskomt….

Soms is het lastig je agenda online of met je mobieltje te synchroniseren. Formeel is dat soms ook niet toegestaan. RSS feeds volgen via je browser is nogal eens afgesloten.

Afijn, als je al 35 jaar met pc’s werkt, wordt je creatief in het bedenken van workarounds of gebruiken van privé laptop, mobieltje, internetdongle. Alles went.

Mijn eerste Netvibespagina (met een achtergrond die ik eigenlijk nog eens moet aanpassen) was vooral bestemd voor bibliotheken. Ook toen al een stukje medische content in, i.v.m. mijn dubbele baan (bibliotheek en ziekenhuis later farmaceutisch bedrijf, bibliotheek en GGD) http://www.netvibes.com/ritanila#Books

Mijn nieuwe pagina startte ik deze week, gewoon thuis op een avond, ondertussen met een half oog de tv volgend. Eigenlijk vooral omdat ik bij Bibliotheek Dordrecht, samen met Rob Coers 23 dingen afsloot met een presentatie over ding 24 t/m 30, op een werkoverleg Web 2.0 werd genoemd en Netvibes een prima voorbeeld is, ter vervanging van de digitale tijdschriften op intranetten en via e-mail.

Werk in uitvoering, maar het ziet er al aardig uit.

http://www.netvibes.com/gezondheid-ggd#Gezondheid_Nieuws_NL

Een lijstje met bruikbare Netvibes voorbeelden uit bibliotheek en gezondheidshoek, voorlopig in willekeurige volgorde zonder toelichting hieronder:

http://www.netvibes.com/andreadepalm#General
http://www.netvibes.com/frankmeeuwsen#Digital_life
http://www.netvibes.com/dubinske#Becker_Library
http://www.netvibes.com/cmb#CMB_Toolbox *** Groningen
http://www.netvibes.com/blogparty#Archief_2.0_Ning
http://www.netvibes.com/digicmb#MedSearch ***
http://www.netvibes.com/gerardbierens#Universum
http://www.netvibes.com/chrisspratt#General
http://www.netvibes.com/hisham#Health
http://www.netvibes.com/ruglibraries#Bibliotheekzaken
http://www.netvibes.com/obvlissingen#Home
http://www.netvibes.com/openlearn#Website
http://www.netvibes.com/socius#Algemeen
http://www.netvibes.com/wired#Med-Tech
http://www.netvibes.com/sverjans#My_contributions
http://www.netvibes.com/ubleiden#Bibliotheek_algemeen
http://www.netvibes.com/googlie#Vinden
http://www.netvibes.com/vanhees#AWBZ
http://www.netvibes.com/BibliotheekZt#Algemeen Bibliotheek Zeist
http://www.netvibes.com/mberasmusmc#Home Erasmus Medische bibliotheek
http://www.netvibes.com/mediatheekstedelijkgymnasiumschiedam#Prikbord
Mediatheek Stedelijk Gymnasium Schiedam
http://www.netvibes.com/sbub#Service_Balie Nijmegen UBN
http://www.netvibes.com/cminfo#nieuwsberichten
Bibliotheek Hogeschool Zuyd – Commercieel management

Heb je aardige aanvullingen: stuur deze dan op of geef een reply. Bedankt.

Meer informatie: http://maketecheasier.com/igoogle-vs-netvibes-vs-pageflakes/2010/07/20

Rita Niland
op persoonlijke titel

Verjaardagen... en historische audiofragmenten

Rita Niland — Wed, 03 Jun 2009 08:41:00 GMT

Verjaardagen... en historische audiofragmenten

Eens per jaar moet je blijkbaar vieren dat je circa 365 dagen maal x jaar geleden ter wereld bent gekomen. Dat je elke dag stiekem een dag ouder bent geworden, merk je niet, maar je agenda, vrienden en collega's herinneren je er graag aan dat het, eens per jaar, tijd is voor een feestje of traktatie.

Wat is er op internet eigenlijk voor aardigs te vinden over verjaardagen.
Deze site is het leukst: historische audiofragmenten.

Wim Kan 50 jaar : een documentaire / 1961-01-14
Speciaal programma over de vijftigste verjaardag van cabaretier Wim Kan (1911-1983), waarin hijzelf, maar vooral vrienden en collega’s aan het woord komen. Deze praatjes van vrienden en collega’s zijn in veel gevallen eerst uitgeschreven. Interviews oa. door Jacques Idserda met aardige fragmenten als een conference over de bordjes met teksten die Kan altijd tijdens de voorstelling gebruikt en een, nog steeds herkenbare conference over kritiek op politici.
De mp3 staat hier: http://tinyurl.com/pn765a
En de complete inhoud: http://tinyurl.com/o65g2n

Voor mijn tijd maar wel interessant is dit:
Gouden regeringsjubileum Wilhelmina : gelukwens tgv haar verjaardag door Gouverneur L.A.H. Peters van Curacao / 1948

MP3: http://tinyurl.com/qqgx7y Bron: http://tinyurl.com/qmkbk9

Ook dit is apart.
Prins privé : een tiental radiofoto’s/ 1950 Over prins Bernhard.
Opgenomen vanuit V.A.R.A.; onduidelijk of daar een magnetofoon stond van waar een kopie werd gemaakt op plaat; na de opname zitten enkele flarden van eerdere opnames die alleen op een band hebben kunnen staan. Programma ter gelegenheid van zijn verjaardag. Aan het woord komen Juffrouw Gilles, privé secretaresse van de prins, Leo Koedam, zijn chauffeur, de heer Hulleman, chef van de garage, Duyser (werkzaam in de stallen), Dina, de schoonmaakster, de heer Meijer, filmoperateur, de heer van de Vlier, huismeester, onbekend, houtvester, kapitein van de Piet Heyn, de heer Van der Meer en luchtmacht kapitein Zonderman.

MP3: http://tinyurl.com/q83n6a Bron: http://tinyurl.com/pqks72

Zoek je op deze site dan kom je nog meer tegen, ook over auteurs.

Jan Greshoff programma t.g.v. diens 60e verjaardag / 1948
Garmt Stuiveling fungeert als ceremoniemeester. Ze vieren de 60e verjaardag van Jan Greshoff, die sinds 1938 in Zuid-Afrika woont. Het woord wordt gevoerd door Maurits Esser (bekend onder pseudoniem Gerard van Eckeren), en drie Adrianen: Roland Holst, Van der Veen en Morrien.

Dr. Garmt Stuiveling interviewt Ina Boudier-Bakker t.g.v. haar 75e verjaardag / 1950
Kopie van magnetofoon op plaat - opmerking technicus: slecht verstaanbaar.
Ina Boudier-Bakker (1875-1966) schreef een groot aantal romans. In dit gesprek komen aan de orde De Straat (uit 1924) en De Klop op de deur (uit 1930) en Goud uit stro, opnieuw een familieroman spelend in de 19e eeuw.

Feest der herkenning, de eerste twee boeken stonden bij mijn ouders in de boekenkast.

Bertus Aafjes 50 jaar : interview / 1964
Onlangs is de dichter Bertus Aafjes 50 jaar geworden. Jacques Idserda is hem ter gelegenheid van zijn verjaardag gaan opzoeken in zijn werkkamer in één van de hoge torenkamers van kasteel Hoensbroek in Zuid-Limburg. In het kasteel is een tentoonstelling van het werk van de dichter.
Gesproken wordt over het citaat: ‘Ik geloof dat men werkelijk heel oud moet worden om het eigen leven ten volle als een luxe te ervaren en om de medemens een ogenblik de indruk te kunnen geven dat het leven in het algemeen een luxe is. Alleen daarom al zou ik minstens 100 jaar willen worden en krom en gebogen als een landman’, te lezen op de bovengenoemde tentoonstelling.
Aafjes weet niet meer dat dit zijn tekst is. Echter de dichter voelt zich jonger dan hij had gedacht dat zij zich zou voelen op deze leeftijd en hij is nog erg productief. Wel is hij van mening dat ook schrijvers tegenwoordig in het moderne productieproces zijn ingepast.
Ter sprake komen het feit dat de dichter in één van de torens van het kasteel woont om zich in alle stilte aan zijn werk te kunnen wijden en de vraag of Zuid-Limburg ook in zijn werk ter sprake komt. Tot slot citeert Jacques Idserda een fragment uit het boek ‘De fazant op de klokkentoren’, waarin het kasteel beschreven wordt.

Cadeautjes?
Nu weet ik eigenlijk wel een mooi cadeautje. In de Rotterdamse Bibliotheek staat een oude jukebox met poëziefragmenten. Fraai gemaakt maar iets nieuws lijkt mij wel aardig. Deze radiofragmenten?
Tegenover de jongerenvloer de ouderenvloer met lekker zwijmelen bij oude opnames in leren fauteuils? En misschien ook een Atari 2600 in een hoekje? Of een Commodore 64? Ik wil het applicatiebeheer tussen de middag wel voor mijn rekening nemen..

Aanvulling 4 juni:
En vandaag doe ik het dunnetjes over bij de GGD Zuid-Holland Zuid, mijn tweede werkgever.
Daar heb ik een wat lastiger wens.... een goede stagiair en meer formatie voor de sociale kaart. Maar als dat geen optie is, dan is een bezoekje van u aan de sociale kaart ook prima. http://www.socialekaartzhz.nl Onze statistieken varen er wel bij en we vernemen graag wat u ervan vindt....

Rita Niland
3 juni 2009

TwitterGeocaching in Rotterdam en Dordrecht

Rita Niland — Sun, 17 May 2009 20:07:00 GMT

TwitterGeocaching in Rotterdam en Dordrecht

Vandaag was er een TwitterGeocaching event in Rotterdam en Dordrecht.
Via Twitter aanwijzingen waar de 'caches' te vinden waren, zeg maar een soort speurtocht met behulp van een soort TomTom in de vorm van een GPS-lezer of mobieltje met GPS-faciliteiten.

Dordrecht met startplaats de Bibliotheek in Stadspolders en verder langs de bekende plaatsen waar ik vaak rondzwerf, zoals de Hollandse Biesbosch, langs het Wantij, Dubbelsteynpark, Natuurpaden langs de Merwede, bij Kop van 't Land en langs de havens bij het Groothoofd.

In Rotterdam startte de tocht bij de Bibliotheek aan de Blaak, waar al vanaf 2002 op allerlei plaatsen in de buurt caches zijn verstopt. De route liep verder langs de Laurenskerk naar het Maritiem museum, verder via het Schielandshuis naar het Natuurhistorisch museum.
Precies de plaatsen waar ik afgelopen week kwam toen ik een aantal buitenlandse gasten een rondleiding gaf. De caches waren zowel binnen als buiten verstopt, dus een Rotterdampas of museumkaart was prima bruikbaar.

Totaal deden er vanmorgen zo'n 80 mensen mee, toen was het weer niet zo best. Vanmiddag werd het drukker en ik moet nog tellen hoeveel mensen er mee hebben gelopen en welke caches er gevonden zijn. In ieder geval moet er aardig wat worden aangevuld de komende week, want de vindplaatsen zijn meestal blijvend.

Wat is geocaching?
Op een bijzondere plaats, meestal in de natuur wordt een waterdichte doos verstopt, met daarin een (Bookcrossing-) boek of ander cadeautje, een gesealde beschrijving met informatie over de omgeving, een papieren logboek en een aantal kaartjes met de link naar een digitaal logboek.

Met een hand-GPS (al voor honderd Euro verkrijgbaar, op sommige mobieltjes te vinden en een aantal op verzoek te leen bij ondergetekende) worden de precieze coördinaten van de schuilplaats bepaald. Dat zijn een aantal cijfers, waarmee je, via een GPS-apparaat elke plaats op aarde terug kunt vinden.
Meer over geocaching: http://delicious.com/ritanila/geocaching

TwitterGeocaching?
Op een Wordpress blog kun je postings van tevoren klaarzetten en vooraf voorzien van een tijd waarop deze worden geblogd. Er zijn een serie postings klaargezet, die via een tooltje ( http://alexking.org/projects/wordpress ) om de 10 minuten automatisch worden getweet.
In de tweets staan de coördinaten van de schuilplaats, die je met je GPS lezer kunt opsporen. De volgende keer hoef ik alleen de plaatsen na te lopen en wat te wijzigen naar gelang de omstandigheden zoals wegomleggingen en plaatsen die bij buurtbewoners te populair (lees te vaak 'geplunderd') worden.

Vind je de cache, dan mag je het boek of cadeautje meenemen. Je moet deze vervangen door een ander boek of cadeautje. Zo verandert de inhoud van de cache voortdurend. Normaliter schrijf je in het logboek je naam en wat je tot nu toe van de 'speurtocht' vond, daar wordt nu twitter voor gebruikt. Dat maakt het wel extra leuk, ook voor de thuisblijvers die het zo op afstand kunnen volgen.

Als je een Bookcrossingboek uit een cache mee naar huis neemt, geef je na lezing je mening over het boek op de website van Bookcrossing. Daarna wordt het boek weer op een geocaching-plaats omgeruild of gewoon ergens achtergelaten in de trein of wachtkamer. Ook dat wordt via twitter gemeld aan de andere deelnemers.

Inschrijven met dank van de bijen
Aangezien er geen budget is en er geen afgeschreven boeken mogen worden gebruikt, is het altijd weer een gedoe om aan boeken en cadeautjes te komen. Er wordt een paar euro inschrijfgeld gevraagd, daarvoor is er onderweg ergens koffie met koek en zijn er een aantal ehbo-posten geregeld. Geld dat over is, wordt besteed voor activiteiten met jeugd in diverse verbanden en in dit geval was er ook een euro bestemd voor hout voor nieuwe bijenkasten.

Al jaren is er een vaste groep die deelneemt aan allerlei activiteiten. Dat heeft weinig meer te maken met de bibliotheek als instelling, maar natuurlijk sleep ik er wel overal boeken en digitale informatie bij.... Met een achtergrond uit bibliotheek, ict en onderwijs kan dat ook niet anders.

Technisch: Hoe gebruik je Twitter hiervoor:

Maak een distributielijst op Twitter met GroupTweet.
Maak eerst een apart Twitter account aan op de groepsnaam.
Vink onder Settings > Account -Protect my updates - aan om tweets af te schermen voor andere Twitter gebruikers. Dat hoeft natuurlijk niet.
Voer je de inloggegevens van het groepsaccount in op de homepage van GroupTweet.
Ieder die het Twitter account van de groep volgt krijgt nu de Direct messages die gericht zijn aan de groep.
Als je de tweets van het groepsaccount afgeschermd hebt, moet je Twitter gebruikers die het account willen volgen eerst -approven - (goedkeuren).

Meer tools voor groepstwitter.

Tweetizen: Groepen starten of bestaande groepen vinden.
Tweetworks: Groepen en discussie met threads.
tweetparty: Variant op Grouptweet.
TwitOrg: Variant op Grouptweet.
ConnectTweet: Variant op Grouptweet.
HappyTwitday: Verjaardagen en andere events binnen de groep.
twtpoll: Polls en surveys voor een groep.
StrawPoll: Polletjes.

In onderwijs en bibliotheken zijn dit handige gratis applicaties, die het twitterbestaan vereenvoudigen.

Bijenkasten maken
Samen met de kids maken we volgende week BackYardBeehive kasten. Er is geld genoeg voor hout en er ligt ook nog wel het een en ander aan gegeven afvalhout. http://www.backyardhive.com/Articles_on_Beekeeping/Features/The_Original_Backyard_Hive/

De kasten zien er wat apart uit, zonder raampjes, alleen latjes met een 3hoek profiel aan een kant. 2 kanten worden ingesmeerd met bijenwas en de wilde bijen hebben zelf zo snel door hoe ze een raat moeten bouwen. Wel een klep, zodat je kunt kijken. De kast is maar een meter lang, 40 cm breed en 40 cm hoog. Elk jaar maken de bijen hier nieuwe raten, dat is handiger want zo krijg je minder ongedierte.
We plaatsen de kasten in tuinen bij de kids, ook in de schooltuintjes komt er eentje, bij de steigertjes in het haventje en zomaar ergens in de Biesbosch.

Maar dat is volgende week, nu snel terug naar de Geocaching Twitteraars, waarvan er een aantal nog steeds onderweg is. Tweetdeck is continu aan het piepen dus vraagt om aandacht...

Rita Niland

Worldcat en Wikipedia

Rita Niland — Tue, 14 Oct 2008 11:47:00 GMT

Worldcat en Wikipedia
update 14-12-2008

1.2 miljoen boeken in 10.000 bibliotheken
WorldCat van OCLC biedt toegang tot media in alle bibliotheken ter wereld.

Daaronder ook alle grote Nederlandse openbare -, wetenschappelijke en enkele speciale bibliotheken, alsmede de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag.

De website http://www.worldcat.org/ is Nederlandstalig.

Inmiddels zijn er meer dan 1.2 miljard items opgenomen

Mijn eigen boekenlijst
Iedereen kan zich gratis registreren op de website. Vervolgens is het mogelijk lijsten met titels te maken met items waarvan je op de hoogte wilt blijven of die je met anderen wilt delen. Ook kun je privélijstjes maken die je alleen zelf kunt zien.
Denk eens aan een lijstje:

boeken die ik nog wil lezen
nieuwe boeken in mijn bibliotheekvestiging
tips voor voorleesboeken
films die ik nog wil lenen

Wikipedia en Wikikids
Het doel van Wikipedia is om in elke taal een complete, vrij verspreidbare en door iedereen te bewerken encyclopedie op het internet te creëren. De artikelen in deze encyclopedie worden geacht een neutraal gezichtspunt in te nemen. De Nederlandstalige versie is te vinden opnl.wikipedia.org en bevat meer dan 500.000 artikelen. De Engelstalige versie is het grootst met ruim 2.500.000 artikelen. In totaal zijn er meer dan 11.000.000 artikelen te vinden op heel Wikipedia in 264 verschillende talen. Bibliotheken kunnen hier natuurlijk ook aan meewerken. Zelf heb ik bijvoorbeeld meegewerkt aan de pagina over Bibliotheek Rotterdam, over Erasmus en meer.
Wikikids heeft eenzelfde opzet en is bedoeld voor kinderen.

Wat kan de bibliotheek hiermee? Een praktijkvoorbeeld
Bij bibliotheken worden vaak leestips gemaakt, die op de website of intranet worden geplaatst. Een voorbeeld was onlangs het overlijden van Annemie Heymans. Er werd een lijstje gemaakt op de bibliotheekwebsite bij laatste nieuws en een koppeling met de catalogus.

De website van een bibliotheek wordt minder vaak bekeken dan bijvoorbeeld de Wikipedia. In de Wikipedia startte ik met het aanmaken van een pagina over Annemie Heymans. In de afbeelding is te zien dat een andere vrijwillige redacteur na 9 minuten de pagina ontdekte en ermee verder ging. Diezelfde dag zijn er vijf vrijwillige redacteurs mee verder gegaan. Zie afbeelding hieronder...

Mijn belangrijkste taak was het aanbrengen van een link naar de website en een link naar onze catalogus via Worldcat. Het aanmaken van deze link is twee minuten werk.

Op de website is de pagina over Heymans inmiddels naar de achtergrond verdwenen. De link naar Worldcat blijft werken en verwijst, als je een postcode hebt uit Rotterdam e.o. naar de catalogus van Bibliotheek Rotterdam.
http://worldcat.org/identities/lccn-n91-89143

Worldcat: Mijn eigen recensie
Men kan op Worldcat een beoordeling geven, een recensie schrijven.
Studenten kunnen eenvoudige lijsten maken van gebruikte literatuur en deze exporteren naar veel gebruikte software zoals EndNote en RefWorks.
Titels zijn eenvoudig op te nemen als favoriet bij tal van social bookmarkingdiensten (del.icio.us)
Via RSS-feeds kun je je abonneren op nieuwe titels over een bepaald thema
Lijstjes zijn te koppelen aan weblogs
Lijstjes zijn te koppelen met het sociale netwerk Facebook (lijkt op Hyves).
Ook is het mogelijk je browser thuis te personaliseren en zoekacties via een zogenaamde plugin automatisch te laten doen via de werkbalk in de browser.

Wie gebruikt Worldcat?
Er zijn veel mogelijkheden die misschien niet zo bekend zijn bij personeelsleden van bibliotheken, maar wel worden gebruikt door klanten van je bibliotheek. Dat is iets om over na te denken natuurlijk.

Worldcat Identities
Met de identities probeert Worldcat alle relevante content omtrent die persoon te linken. Via deze optie is het dus mogelijk publiek naar je bibliotheekcatalogus en dus naar de bibliotheek te ‘lokken’.

Ga naar WorldCat identities

Zoek de persoon op door zijn naam in te typen.
Kopieer het nummer dat je achter de verkregen url ziet. (bvb. bij "Samuel Phillips" is dat lccn-n85-221132)
Ga naar de overeenstemmende Wikipedia pagina en log jezelf in als dat niet al gebeurd is. Je moet dus aangemeld zijn als vrijwillige redacteur. Overigens kan dat in een bibliotheek lastig zijn, thuis aanmelden is raadzaam als er bezoekers zijn geweest die zijn verbannen van Wikipedia omdat ze onjuiste content, bijvoorbeeld racistische inhoud, hebben ingevoerd.
Klik op "edit" bij de "external links" dat je normaal gezien onderaan de pagina terug moet weten te vinden.
Voeg er dit bij en vervang "IDENTITES_NUMBER" door het hiervoor gekopieerde nummer.
"*{{worldcat id|id=IDENTITES_NUMBER}}"
Waardoor je iets zou moeten krijgen als dit :
"*{{worldcat id|id=lccn-n85-221132}}"
Druk op "save page" en je krijgt op de plaats van je ingevoegde code dit te zien :
"* Works by or about Samuel Phillips, Jr. in libraries (WorldCat catalog)"

Als je bijvoorbeeld niet direct een code achter de url ziet staan zoals bij stap 2 beschreven staat dan kan dat liggen aan het feit dat dat voor die persoon al is gedaan. Je kan deze ook direct herkennen aan de hand van het gekleurde beeldje voor de persoon. Oranje betekent dat die nog niet is toegewezen, blauw betekent dat dit wel al gebeurd is. (Met dank aan infocaris http://infocaris.blogspot.com/2008/08/worldcat-identities.html )

Resumerend: Actielijst voor bibliotheken.

Bekijk of er in Wikipedia informatie is opgenomen over jouw bibliotheek en zo ja of dit correct is. Maak verwijzingen naar je website.
Bekijk of er in Wikipedia informatie opgenomen is rond speciale collecties die er in je bibliotheek te vinden zijn. Voor Rotterdam bijvoorbeeld jeugdboeken, Erasmuscollectie, stripboeken. Maak, als het om personen gaat verwijzingen via Worldcat identities naar je catalogus via Worldcat. http://nl.wikipedia.org/wiki/Bibliotheek_Rotterdam en hier met Worldcat-link http://nl.wikipedia.org/wiki/Desiderius_Erasmus
Bekijk welke auteurs uit jouw stad te vinden zijn in de Wikipedia en maak links aan naar Worldcat.
Bekijk welke kinderboekenschrijvers er in Wikikids staan en maak links naar Worldcat.
Bekijk welke specifieke informatie er op je website te vinden is die niet in de Wikipedia staat. Maak een nieuw lemma (themapagina aan) en kopieer de tekst met verwijzing naar je site.

Voor vergevorderde bibliotheken…
Maak een zoekwidget en plaats deze op je website.
Maak een informatieve tekst voor je klanten en plaats deze op je site.
Maak een verwijzing naar lokale specialisten die soms meer weten over de geschiedenis van je bibliotheek en delen van de collectie dan interne medewerkers. Neem contact op en kijk hoe je kunt samenwerken. Als op hun site een zoekwidget te vinden is die naar Wordcat verwijst is dat geen slecht idee.
Maak een zoekbalk voor je klanten.
Maak een YouTube filmpje met uitleg als variatie op het filmpje hieronder.

Links
Firefox-extensie voor als je thuis Firefox gebruikt als browser
Een zoekwidget om op een site te plaatsen zodat men in jouw catalogus zoekt
Koppeling aan zoekmachines om via Google te zoeken in catalogi
Op Youtube : filmpje over hoe je eenvoudig een bibliografie maakt voor een scriptie.
http://worldcat.org/blogs/ Weblog van gebruikers (Engelstalig) waar je op meer ideeën komt en vragen kunt stellen.

Rita Niland

MaduRotterdam reprise

Rita Niland — Fri, 01 Aug 2008 14:18:00 GMT

MaduRotterdam reprise

Wat volgens mij nog geen andere bibliotheek in Nederland is gelukt, is zoals Rotterdam, vereeuwigd worden in Madurodam. Nu mag het gebouw daar volgens mijn not-so-humble-opinion wel weer eens worden aangepast aan de realiteit, want de verbouwing van de gevel was alweer even geleden.
Ook wat vreemd dat Station Blaak en de kubuswoningen van het Blaakse bos niet naast de bibliotheek te vinden zijn, maar OK. Blijdorp in Madurodam is overigens nog harder aan een opknapbeurt toe, daar schilfert het dak behoorlijk, zijn mijn favorieten, de kamelen, aardig verkleurd en loopt men 8 renovaties achter. En zo ben ik op een vrije dag toch nog een beetje aan het werk...

Krijg ik bijna de geest... en heeft Ernie bijna de Euromast in een neusgat...;-)

Rita Niland

Zoals altijd op persoonlijke titel, in privé tijd, met de privé camera.
Deze keer tevens op de privé laptop, Costa del Achtertuin, Dordrecht.

Jongerenpanels : Wat moet een bibliotheek voor jongeren doen?

Rita Niland — Fri, 13 Jun 2008 15:42:00 GMT

Jongerenpanels : Wat moet een bibliotheek voor jongeren doen?
Update: 18 juni 2008

Inhoud verwijderd in overleg met de projectgroep.
Op een later tijdstip wordt u op de hoogte gehouden via de officiele wegen.

Rita Niland

Unesco manifest en beleidsplannen naar het ronde archief?

Rita Niland — Fri, 30 May 2008 10:06:00 GMT

Unesco manifest en beleidsplannen naar het ronde archief?

IFLA/UNESCO Manifest over de openbare bibliotheek

“Vrijheid, welvaart en de ontplooiing van samenleving en individu zijn fundamentele menselijke waarden. Deze kunnen alleen worden gerealiseerd door goed geïnformeerde burgers, die in staat zijn hun democratische rechten uit te oefenen en een actieve rol te spelen in de samenleving. Constructief deelnemen aan het maatschappelijk leven en meewerken aan het vormgeven van de democratie zijn afhankelijk van voldoende opleiding en van vrije en onbeperkte toegang tot kennis, wetenschap, cultuur en informatie.

De openbare bibliotheek, de plaatselijke toegangspoort tot kennis, schept een essentiële voorwaarde voor levenslang leren,onafhankelijke besluitvorming en de culturele ontwikkeling van individuen en maatschappelijke groeperingen.

Met dit manifest verklaart de Unesco, dat zij de openbare bibliotheek beschouwt als een stuwende kracht op de weg naar educatie, cultuur en informatie en als een essentiële factor bij de bevordering van vrede en welbevinden in de gedachten van mannen en vrouwen. De Unesco beveelt daarom nationale en lokale overheden met klem aan, de uitbouw van het openbare bibliotheekwerk te ondersteunen en er zich actief voor in te zetten. “

Dit is de opening van het, volgens mij belangrijkste document op het gebied van het openbare bibliotheekwerk. Een document, waaruit veel geciteerd wordt in beleidsplannen, in visies. Een prachtig stuk, zeer compleet en in duidelijke taal.

De praktijk is vaak anders. In tal van projecten, waar ik aan deelneem, op overleggen, in frontoffice en in backoffice blijken collega’s niet op de hoogte te zijn van het manifest en vaak ook niet van het beleidsplan van de organisatie, afspraken met de gemeenten en de papieren visie van de eigen afdeling. Volgens mij kun je het Unesco manifest en de beleidsplannen en visies wel in het ronde archief deponeren, oftewel de fraaie prullenbakken die in elke organisatie meestal goed gevuld zijn met fraaie,vaak slechts deels uitgevoerde projectplannen in prachtige kaftjes en planken in kantoren vol staan met ongelezen vakliteratuur.

Bij het bepalen van een doelgroep voor activiteiten wordt in het projectplan in eerste instantie vaak vermeld, dat er rekening gehouden moet worden met alle groepen, qua niveau, nationaliteit, en met handicap. Bij het aanschaf van materiaal of toegankelijkheid van websites staan er vaak fraaie richtlijnen. Over bijscholing worden mooie dingen gezegd. Vervolgens doen de bibliotheekmedewerkers vaak meer hun best om de groep te beperken met opmerkingen als… we kunnen ons toch niet op iedereen richten … we moeten keuzes maken… we moeten prioriteiten stellen. Bij dat iedereen bedoelt men de gemiddelde Nederlander en volgens veel collega’s bestaat die uit mensen van hun eigen (hbo-)niveau en (Nederlandse) nationaliteit en zonder handicap. Dat is de groep die men kent, die het eenvoudigst te benaderen is. Dat zijn toch mensen die boeken lezen en nog beter: de heilige literatuur!

“De openbare bibliotheek

De openbare bibliotheek is het lokale centrum voor informatie, dat ervoor zorgt dat allerlei vormen van kennis en informatie direct beschikbaar zijn voor de gebruikers.

De diensten die de openbare bibliotheek aanbiedt, zijn voor iedereen in gelijke mate toegankelijk, ongeacht leeftijd, ras, geslacht, godsdienst, nationaliteit, taal of sociale status. Voor gebruikers die om wat voor reden dan ook niet kunnen profiteren van de reguliere diensten en materialen, moeten speciale diensten en materialen ter beschikking staan. Bijvoorbeeld mensen uit kleine taalgroepen, mensen met handicaps en mensen die in ziekenhuizen of penitentiaire inrichtingen verblijven.

Alle leeftijdscategorieën moeten materiaal kunnen vinden dat aan hun behoeften beantwoordt. Bij het aanbieden van collecties en diensten moeten alle soorten geschikte media zijn vertegenwoordigd, en dient gebruik te worden gemaakt van zowel de moderne technologische als de traditionele hulpmiddelen. Goede kwaliteit en afstemming op de lokale situatie en de lokale behoeften zijn van wezenlijk belang. De collectie moet een afspiegeling zijn van actuele trends en van de ontwikkelingen die zich voordoen in de samenleving, maar ook van wat mensen ooit hebben bedacht en tot stand gebracht.

Collecties en diensten mogen niet onderworpen zijn aan enige vorm van ideologische, politieke of godsdienstige censuur of onder druk staan van commerciële belangen.“

Voor gemeentelijke websites tekent de burgemeester van een stad verklaringen dat deze toegankelijk zouden moeten zijn voor mensen met een handicap, voor laaggeletterden, in de praktijk worden er dan keuzes gemaakt die maken dat dit niet het geval is. Voor bijscholing is amper geld, vakliteratuur lezen kost teveel tijd en moeite en in je eigen tijd doe je dat niet, laat staan dat je er zelf voor betaalt, stel je voor.

Vaak worden financiële redenen als excuus aangedragen: we moeten prioriteiten stellen. Zelf zou ik zeggen, doe dan een project minder, maar zorg ervoor bij wat je dan wel doet, dat je je houdt aan je beleidsplan. Niemand controleert blijkbaar echt of een organisatie zich aan zijn eigen beleidsplan houdt, blijkbaar moet dat om politieke redenen, vervolgens levert dat geld op, maar dat hoef je dan niet te besteden volgens de zelf geformuleerde uitgangspunten.

Daarom is participatie door de klant wellicht ook zo lastig. Vrijwilligers en klanten, die ik in 2005 het beleidsplan zond van ‘mijn’ bibliotheek, citeren er af en toe uit. Als je je organisatie niet af wilt vallen, moet je dan wel een excuustruus zijn: tja… er is te weinig geld, tja… er moeten prioriteiten worden gesteld, tja… het duurt even maar we zijn ermee bezig; tja,…. er is personeelsgebrek, tja, dat ligt moeilijk..
Van collega’s soms de opmerking dat je ‘de vuile was niet buiten moet hangen’. Prima, maar zorg er dan voor dat er geen vuile was is. Er worden cynische opmerkingen gemaakt over directies en managers die het niet begrijpen, personeel dat toch doet waar ze zelf zin in hebben en dat betekent vaak niet doen wat is besloten. De ene dag mag de klant iets wel en wordt deze prima geholpen, de volgende dag wordt deze afgeblaft en is er een adhoc-verbod, dat niet wordt uitgelegd, “gewoon omdat ik het zeg”. Klanten die vragen waarom of protesteren worden gezien als lastig en vervelend.

Gebrek aan geld en tijd betekent nog niet dat je niet samen met je klanten kunt bedenken wat dan de prioriteiten zijn, betekent niet dat je samen met je klanten kunt werken aan verbetering, betekent niet dat je iets kunt uitleggen zonder je werkgever af te vallen ( “ja dat heb ik ook niet bedacht, mijn baas heeft dat besloten”). Samenwerken levert meer op en dan begrijpt de klant beter waarom zaken niet zo eenvoudig zijn en duren.

Op dit moment hoor ik enkele lezers ‘pruttelen’. Bij ons gaat het echt wel goed, wij hebben afgelopen jaar dit gerealiseerd en dat en zijn daar en daar mee bezig… Prima, maar bekijk onderstaand lijstje eens en geef uw bibliotheek eens eerlijke rapportcijfers bij elk item. Laat vervolgens klanten waar dat betreffende product voor is dat eens doen. Mocht er één bibliotheek in Nederland bestaan die op elk punt een voldoende scoort, laat het dan weten, dan kom ik graag als mystery guest testen.

“De opdracht van de openbare bibliotheek

De opdracht van de openbare bibliotheek in relatie tot informatie, alfabetisering, educatie en cultuur bestaat uit de volgende onderdelen, die centraal moeten staan in de dienstverlening aan het publiek:

aanleren en versterken van leesgewoonten bij kinderen van jongs af aan;
ondersteunen van zelfstudie en van het reguliere onderwijs op alle niveaus;
gelegenheid geven voor creatieve zelfontplooiing;
stimuleren van de verbeelding en de creativiteit bij kinderen in jonge mensen;
besef bijbrengen van het culturele erfgoed en waardering voor kunst en voor de verworvenheden en vernieuwende ontwikkelingen op het gebied van de wetenschap;
toegang bieden tot allerlei vormen waarin de uitvoerende kunst zich manifesteert;
bevorderen van de interculturele dialoog en aanmoedigen van culturele verscheidenheid;
ruimte geven aan de traditie van mondelinge overdracht;
garanderen dat de burgers toegang hebben tot allerlei vormen van lokale informatie;
verlenen van een diensten die toegesneden zijn op de behoeften van lokale bedrijven, instellingen en belangengroepen;
bijdragen aan de ontwikkeling van vaardigheden, die het omgaan met informatie en met de computer moeten vergemakkelijken;
ondersteuning geven en deelnemen aan activiteiten en projecten in het kader van de alfabetisering, zo nodig zelf initiatieven nemen op dit gebied.

Financiering, wetgeving en netwerken

De openbare bibliotheek moet in principe vrij zijn van contributie. Zij hoort tot de verantwoordelijkheid van de lokale en nationale overheden. Zij dient gebaseerd te zijn op specifieke wetgeving en door de lokale en nationale besturen te worden bekostigd. De openbare bibliotheek dient een wezenlijk bestanddeel te zijn van elke langetermijnstrategie op het gebied van cultuur, informatievoorziening, alfabetisering en educatie.

Om samenhang en samenwerking op landelijk niveau te verzekeren moet in wetgeving en strategische planning ook de omschrijving en bevordering van een landelijk bibliotheeknetwerk worden vastgelegd, dat gebaseerd is op overeengekomen dienstverleningsnormen.

Het netwerk van openbare bibliotheken moet ontwikkeld worden in relatie tot andere landelijke en regionale bibliotheekinstellingen, wetenschappelijke bibliotheken en speciale bibliotheken, schoolbibliotheken en bibliotheken aan instellingen voor hoger beroeps- en academisch onderwijs.

Organisatie en management

Er dient een duidelijk beleid te worden geformuleerd, waarin doelen, prioriteiten en disten worden vastgelegd in relatie tot de behoeften van de lokale gemeenschap. De openbare bibliotheek moet op effectieve wijze worden georganiseerd en zij dient professionele normen te hanteren voor haar dienstverlening.

De openbare bibliotheek moet samenwerking aangaan met relevante partners, bijvoorbeeld met gebruikersgroepen en met functionarissen uit andere disciplines op lokaal, regionaal, landelijk en ook op internationaal vlak.

De diensten van de openbare bibliotheek moeten fysiek toegankelijk zijn voor alle leden van de plaatselijke gemeenschap. Dat vereist bibliotheekgebouwen die op een gunstige plaats zijn gesitueerd, goede lees- en studiefaciliteiten, het gebruik van geschikte technologische hulpmiddelen, en openingstijden die zijn afgestemd op de wensen van de gebruikers. Tot de diensten die de bibliotheek aanbiedt, horen evenzeer speciale activiteiten voor mensen die niet in staat zijn zelf de bibliotheek te bezoeken.

De dienstverlening moet worden aangepast aan de uiteenlopende behoeften van de bevolking in plattelands- en in stedelijke gebieden.

De bibliothecaris is een actief bemiddelaar tussen de gebruikers en de informatiebronnen. Om een adequate dienstverlening te garanderen is een beroepsopleiding en permanente bijscholing onontbeerlijk.

Er moeten stimulerings- en instructieprogramma’s worden aangeboden om de gebruikers te helpen meer profijt te hebben van alle beschikbare informatie.

Uitvoering van het manifest

Beleidsmakers op landelijk en plaatselijk niveau alsmede de bibliotheekgemeenschap in brede zin, waar ook ter wereld, worden hierbij dringend verzocht de uitgangspunten die in dit manifest zijn verwoord ten uitvoer te brengen. “

Uw rapportcijfer?

Het blijft een prachtig stuk. Een stuk dat ik compleet heb overgenomen met bronvermelding voor het goede doel. Uw beleidsplannen zijn waarschijnlijk even prachtig en bevatten citaten hieruit. Oefening twee is om eens met een markeerstift uw beleidsplan van een paar jaar geleden door te nemen. Plaats eens krulletjes bij wat gerealiseerd is en kruisjes bij wat niet. Tel dan de krulletjes en trek de kruisjes er af. Wat is uw rapportcijfer? Kan de tas in de vlaggenmast? Ik vrees dat er weinig tassen te zien zijn. Wel overvolle ronde archieven, waar dit stuk na het uitprinten ook in zal belanden. Maar als iemand in Nederland of België er iets positiefs mee doet, ben ik al tevreden, al is het maar één klein puntje. Laat het eens weten, reageer op dit blog of mail mij. En knap dat u dit stuk helemaal heeft gelezen, dank voor uw tijd namens de Nederlandse bibliotheekgemeenschap en vooral namens uw klant…

Rita Niland
PS: en welk cijfer ik mijn bibliotheek geef… dat vertel ik u op zijn vroegst in 2019. Dan heb ik in ieder geval nog wat tijd om het cijfer te verbeteren.
PS: en ik heb de Ifla gemaild en gevraagd om toestemming het manifest op mijn blog te mogen overnemen.

Digikringen Bibliotheek Rotterdam openen Official Book Crossing Zone bij Boekmans

Rita Niland — Mon, 26 May 2008 12:32:00 GMT

Digikringen Bibliotheek Rotterdam openen Official Book Crossing Zone bij Boekmans
21 mei 2008 startte ik met alweer de negende OBCZ, een Official Book Crossing Zone.
Deze keer samen met de vrijwilligers van de Digikringen van de Rotterdamse Bibliotheek in Grand Café Restaurant Boekmans, gelegen aan het Dudokplein in Dordrecht / Stadspolders naast het NS-station. Momenteel is er twee meter boekenplank te vinden en regelmatig worden de planken bijgevuld. Wij zijn al weer bezig met de voorbereiding van nummer 10 en collega's zijn bezig om nummer 11 en 12 te starten, dat wordt weer in Rotterdam overigens.
Voor één keer buiten Rotterdam, handig als uitvalsbasis en pleisterplaats voor onze uitstapjes.
http://blogger.xs4all.nl/ritanila/archive/2008/04/21.aspx

Wat is BookCrossing?
BookCrossing is een initiatief van en voor lezers uit de hele wereld en eigenlijk is de bedoeling om de hele wereld in één grote gratis bibliotheek te veranderen. Momenteel hebben zo'n 570.000 mensen uit de hele wereld meer dan vier miljoen boeken geregistreerd.

source: http://www.mcelroy.plus.com/bookcrossing.JPG

Hoe werkt het?
BookCrossers registreren hun boeken op de site Bookcrossing zodat ieder boek een uniek nummer krijgt. Dit nummer (BCID) wordt samen met de uitleg op elk boek geplakt. Vervolgens laat de bookcrosser het boek achter op een openbare plaats, zoals in de trein of in een wachtkamer of op een OBCZ, een openbare plank ergens in een restaurant of wijkgebouw.

Iemand die een boek van een 'openbare' plank meeneemt, kan op de website van Bookcrossing melden wat hij of zij van het boek vond en zien waar het boek allemaal is geweest. De berichten worden geschreven in de taal van het boek, dus het hoeft niet in het Engels als het een Nederlands boek is. Als de vinder het boek gelezen heeft, kan hij of zij het weer vrij laten, op dezelfde plaats of waar dan ook. Op de site laat je weten waar je de boeken hebt vrijgelaten. Je kunt ook anoniem een berichtje achterlaten dat je het boek hebt meegenomen.

Reserveren?
Ben je geïnteresseerd in bepaalde boeken dan kun je via de site van Bookcrossing jezelf gratis inschrijven en via e-mail gratis op de hoogte worden gehouden wanneer en waar in Rotterdam of in een andere plaats nieuwe boeken zijn vrijgelaten. Je kunt dan desgewenst 'op jacht'...

OBCZ's Bibliotheek Rotterdam
Andere boekenplanken die de Digikringen onderhouden zijn te vinden in restaurant Dik-T (in Bibliotheek Rotterdam), in Second Life (waar ik als levend uithangbord rondloop en men via 'boekenautomaten' boeken kan bestellen.). Na de realisatie van Boekmans, ga ik verder met het starten van een nieuw punt in de Theaterfoyer.
Mijn collega's van Team Feijenoord van Bibliotheek Rotterdam heb ik begeleid bij de voorbereidingen van vijf OBCZ's in wijkgebouwen, waar er inmiddels drie van zijn geopend.

Twee vrijwilligers van de Digikringen op de Centrale zorgen, met begeleiding van ondergetekende wekelijks voor de invoer van de boeken voor Dik-T, Second Life en Boekmans. Liefst geen afgeschreven boeken, maar geschenkboeken, recensie-exemplaren en meer. Ik woon zelf in Stadspolders en heb daar ook een vrijwilligster die ervoor zorgt dat de planken gevuld en op orde blijven.

Bookcrossing traditioneel
Boeken worden ook gebruikt bij één van onze eigen bijeenkomsten in één van de bibliotheekvestigingen in Rotterdam. Op mijn blog schrijf ik regelmatig hoe wij dit inzetten. Een selectie wordt meegenomen naar bijeenkomsten waar de leeskringen boeken bespreken; boeken die vrijwilligers gebruiken bij het voorlezen in verzorgingshuizen en verpleeghuizen, worden na afloop achtergelaten; boeken worden gebruikt als prijs bij wedstrijden, zoals boekquizzes; geocaching met nachtelijke speurtochten naar boeken, de combi met Google maps; een literaire wandeling met podcast en bookcrossing tussendoor; boekenmarathon en de digicross junioren.
Meer: Boekenmarathon: http://blogger.xs4all.nl/ritanila/archive/2008/04/16/377848.aspx
Digicross junioren: Mijn eerste eigen boek http://blogger.xs4all.nl/ritanila/archive/2008/04/08/372090.aspx

Bookcrossing Second Life
Second Life is een driedimensionale omgeving waar je met een avatar (poppetje) doorheen loopt, contact kunt leggen met mensen, maar ook van alles kunt doen, van luisteren naar een kerkdienst tot vliegen met een raket, dansen op live muziek en veel meer. Leden van de Digikringen, die daar rondlopen, dragen vaak een tekst mee als: Gratis boek van Digikringen Rotterdam, IM mij of: Wil je een Bookcrossingboek van Bibliotheek Rotterdam, IM mij. IM-men is het sturen van een berichtje te vergelijken met MSN. Als men reageert op 'gratis boek', kan men kiezen tussen een echt boek en een e-book. Van dat laatste hebben wij een paar duizend titels. Ook een hoorspel of audioboek is gratis.
In de Metro werd een stukje over ons initiatief geschreven:
http://blogger.xs4all.nl/ritanila/archive/2007/12/18/334571.aspx

Boekboks-ring
Naast digitaal contact zijn er voor leden ook contactbijeenkomsten. Daar worden vaak boeken geruild. Niet ieder lid kan echter naar de bijeenkomsten komen. Men kan zich in dat geval opgeven voor een bepaalde boekboks. Een boekboks bestaat uit een doos met boeken rond een bepaald thema. Deze worden ingeschreven bij Bookcrossing, per post naar de eerste geïnteresseerde gestuurd, deze haalt eruit wat hij/zij leuk vindt en stopt er weer andere boeken in, zodat het gewicht gelijk blijft, stuurt het naar de volgende enz. Ieder maakt van de gelezen boeken een korte recensie en post dit naar de mailinglijst. Het aardige van de ring is, dat de boks na verloop van tijd weer terugkomt bij de eerste, maar nu met een andere inhoud.

Boekring Digikring
Lijkt op de boekboks, maar nu gaat er één boek, cd-rom etc. rond. De starter voegt een lijst met namen en adressen van de deelnemers toe. De deelnemers lezen het boek binnen twee weken en mailen via de besloten mailinglijst aan elkaar wat ze ervan vonden. Het boek moet in de brievenbus passen i.v.m. portokosten en problemen voor sommigen om een postkantoor te bereiken.

Digitale Boekenzoekkring / GPS Geocaching
Op een bijzondere plaats, meestal in de natuur wordt een waterdichte doos verstopt, met daarin een afgeschreven boek of geschenkboek, een welkomstbrief, een gesealde beschrijving van de omgeving en een aantal kaartjes met de link naar een digitaal logboek op een besloten site. Met een hand-GPS (al voor honderd Euro verkrijgbaar en voor de Digikringen te leen via de Bibliotheek) worden de precieze coördinaten van de schuilplaats bepaald. Deze worden via de Digikring mailinglijst bekend gemaakt, daarnaast worden er digitale foto's op de site geplaatst die een stukje van de schuilplaats laten zien. Leden van de kring lezen de coördinaten en kunnen op zoek gaan naar de cache ('schat'). Vinden ze hem, dan mogen ze het boek meenemen, maar ze moeten deze vervangen door een ander boek. Zo verandert de inhoud van de cache voortdurend. Vervolgens loggen ze hun bezoek op de speciale cache pagina om hun bezoek kenbaar te maken. Via de mailinglijst geven ze na lezing hun commentaar op het boek.

Digikringen Bookcrossing Books for food WFP
Boeken kun je doneren aan Books for food, een internationaal initiatief. Daarover schreef ik al eerder het één en ander op dit weblog.

OBCZ's Bibliotheek Rotterdam: onze digitale plankjes en meer informatie:

http://www.bookcrossing.com/mybookshelf/OBCZ-Boekmans
http://www.bookcrossing.com/mybookshelf/bibliotheekRdam (Dik-T , Second Life en Digikringen)
http://www.bookcrossing.com/mybookshelf/feijenoord
http://www.bookcrossing.com/mybookshelf/ritanila (voormalig GGD Vlaardingen, groepen en Digikringen)

Wilt u boeken kwijt? Graag!
Woont u in Dordrecht en heeft u boeken voor ons initiatief, mail dan naar ritanila@yahoo.com De boeken kunnen bij u worden opgehaald. Woont u in Rotterdam, dan kunt de boeken afgeven bij de Bibliotheek op de Blaak. Graag verpakken in een doos met vermelding van Rita Niland - Digitale Bibliotheek. Mijn collega's bekijken eerst of boeken nog bruikbaar zijn in de bibliotheekcollectie. Over het algemeen is dit zelden het geval omdat onze collectie al behoorlijk groot is en de plankruimte beperkt. Soms zijn er echter waardevolle aanvullingen voor onze collectie of voor de nationale collectie van de Koninklijke Bibliotheek te Den Haag, die probeert alle Nederlandse of in Nederland uitgegeven boeken in haar bewaarcollectie op te nemen. Wat de bibliotheek niet kan gebruiken, wordt opgenomen in ons Bookcrossingbestand, voorzover het niet zo kapot is dat het niet meer valt te repareren.

Cursus Bookcrossing voor beginners in Bibliotheek Rotterdam
In juni zijn er drie bijeenkomsten voor mensen met interesse in Bookcrossing. Vrijwilligers van de Digikringen laten op de eerste bijeenkomst in de bibliotheek zien hoe je meldt dat je een boek hebt gevonden, hoe je je aanmeldt voor Bookcrossing, zodat je zelf kunt zien dat ergens een boek is achtergelaten en hoe je zelf je boeken inschrijft. Op de tweede bijeenkomst gaat het over het maken van een korte recensie bij een boek, over landelijke bijeenkomsten en het forum en over het gebruik maken van automatische vertaaltools voor de correspondentie. Op de derde en laatste gaat het over het maken, bewerken en printen van stickers, waarbij we zelf boeken in het wild achterlaten en dit volgen met de webcam. Ook is er een aparte bijeenkomst van de Digikids, die kinderen via uitleg in Second Life en webcam laten zien hoe Bookcrossing werkt met aansluitend een boekenspeurtocht naar gecrosste boeken met gps.

Meer bibliotheken actief met Bookcrossing?
Jawel... overzicht hier: http://www.commissaresse.be/?p=102
Volgens mij geen complete lijst overigens.
Op http://del.icio.us/ritanila/obcz zijn ze voorzover mij bekend allemaal te vinden.
Op http://del.icio.us/ritanila/bookcrossing meer over Bookcrossing en onze activiteiten.

Namens Digikringen Bibliotheek Rotterdam
Rita Niland

Buitengewoon? Zo gewoon! Verslag van Digikring HighIQ

Rita Niland — Mon, 28 Apr 2008 10:39:00 GMT

Buitengewoon? Zo gewoon! Verslag van Digikring HighIQ
Na een aantal keer aandacht voor laaggeletterden, vandaag een verslag van de andere kant van de medaille, hoogbegaafden. Met dank aan Erik voor het verslag hieronder.

Buitengewoon? Zo gewoon!
Deze twee maanden staan bij onze twee kringen in het teken van "Buitengewoon? Zo gewoon!" met allerlei subthema's rond het paranormale. Aanleiding was dat steeds meer leden zich interesseren voor het paranormale door programma's van Char, Derek Ogilvie en Het Zesde Zintuig.
Op de werkplek had een lid te maken met een ziek personeelslid dat de Winti religie aanhing en een Wintigenezer (bonuman) wilde raadplegen, iets waar de Arbodienst mee akkoord ging, bij geen verbetering binnen enkele weken, moest het personeelslid alsnog naar een psycholoog overigens.
Een lid met een zaak vertelde over de stijgende verkoop van vegetarische producten en had, naar aanleiding van een programma van Paul de Leeuw vragen over het verschil tussen veganisme en vegetarisme.
En zelf was ik, na een bezoek op de kermis bij een waarzegster, geïnteresseerd in glazen bollen, tarotkaarten, pentagrammen en meer...

Paramaand: de voorbereiding
Meestal begint de planning van een maandthema (dat soms twee maanden duurt overigens) in de mailinglijst. Met een opmerking over een televisieprogramma, een opmerking van iets dat voorgevallen is op de werkplek, een onderwerp dat op school op het programma stond. Op de agenda, die de moderator bijhoudt, wordt een thema ingevuld, met in dit geval de werktitel 'paramaand' en zodra er voldoende namen bij zijn geplaatst voor de uitwerking, staat het vast. Dan begint het pas echt, want bij onze groep gaat het niet alleen om het uitnodigen van een goede spreker of spreekster, maar ook om het op zoek gaan naar goede literatuur rond de onderwerpen, waarbij wij allereerst advies vragen aan de spreker zelf en het voorbereiden van goede vragen, die wij vooraf aan de spreker zenden.
Sommigen sprekers haken op dat moment af, geen ramp want meestal zegt dat ook iets over de wil om iets ter discussie te willen stellen. Debatteren is bij ons minstens net zo belangrijk als informatie over het thema zelf en sceptisch zijn en twijfelen aan alles is bij sommige leden tot kunst verheven;-)
Die literatuur staat overigens voor een deel online, maar vaak gaan we naar de bibliotheek om daar verder te zoeken in databanken, die je thuis niet mag bekijken.
Dat is de openbare bibliotheek, maar nogal wat leden hebben toegang tot universiteitsbibliotheken, waar ook nogal wat informatie vandaan komt.

Paramaand: het programma
Als introductie op het thema en om in de stemming te komen bekeken wij de film The Sixth Sense. De DVD werd uitgeleend door twee vestigingen van de Rotterdamse bibliotheek, maar omdat het bekijken in een groep niet zomaar is toegestaan, was het niet mogelijk deze gezamenlijk te bekijken en circuleerde deze binnen onze groep ter voorbereiding.

Paragnost
Op de eerste bijeenkomst werd een paragnost uitgenodigd. Het duurde even voordat wij iemand hadden gevonden die bereid was bij ons te komen spreken. Toen wij verklaarden dat het er ons niet om ging om erachter te komen of iemand een gave had of niet, maar puur om de reden waarom iemand zo'n beroep uitoefent, de manier waarop iemand dat doet en wat hij of zij zoals meemaakt, vonden wij iemand bereid.
Het werd een interessante avond waarbij ook een aantal leden vertelden over onverklaarbare zaken die zij ooit hadden meegemaakt. Sceptici onder ons bleven sceptisch, maar wij waren het er wel over eens dat er blijkbaar meer tussen hemel en aarde is, dan datgene wat men kan zien...

Bonuman
Voor het volgende thema gingen wij op excursie naar een Surinaamse kerk, waar een Bonuman, een Wintigenezer met gevolg aanwezig was. Het communiceren met hem was lastiger, deels liet hij het over aan één van zijn jonge assistenten, een jongeman die op de universiteit psychologie studeerde. Een aardige gesprekspartner, die wij de week daarna nogmaals uitnodigden in de bibliotheek om verder te debatteren.
In ieder geval is de werkgever van de medewerker overtuigd dat de bonuman hem zou kunnen helpen. Religie is iets, waar men veel steun aan kan hebben en het geloven ergens in, kan maken dat je je sterker voelt en beter opgewassen bent tegen alle dagelijkse problemen. De medewerker is overigens weer aan het werk en het schijnt goed te gaan.

Veganisme en vegetarisme
De volgende bijeenkomst werd gestart met een etentje in een Chinees vegetarisch restaurant. We waren te gast bij "de Oude plek" een Chinees vegetarisch restaurant in Rotterdam Lombardijen. Zeer aan te bevelen en ik weet niet of het een compliment is, maar wij misten het vlees totaal niet...
Een vertegenwoordiger van de Nederlandse Vereniging voor Veganisme en iemand van de Nederlandse Vegetariërsbond werden uitgenodigd voor het etentje, waarbij alleen de laatste accepteerde. Tijdens het eten scoorde hij goed bij ons met de geschiedenis, ik wist niet dat het al zo oud was en dat Pythagoras en zijn leerlingen hier al mee bekend waren. Ons debat met de twee heren op de avond erna, was een succes voor ons, maar niet met de veganist, die in de loop van de avond vertrok, omdat hij zich teveel aangevallen voelde.
Een aantal van ons is geïnteresseerd in vegetarisme, hoewel het praktisch gezien lastig kan zijn (zakendiners?) om daartoe over te gaan. Wij besloten voorlopig te gaan voor deeltijd-vegetarisme, hoewel dat volgens onze gesprekspartner maar een slappe houding is.

Meditatie, tarot en astrologie
Op de agenda staan nog meer bijeenkomsten, want zoals zo vaak kom je van het ene
thema op het andere. Een deel van ons gaat mediteren en leert bewust adem te halen samen met een lerares, die o.a. yogalessen geeft. Ik ben benieuwd.
Bij een volgende bijeenkomst in een vestiging van de bibliotheek is iemand uitgenodigd die tarotkaarten gaat leggen en op dezelfde bijeenkomst is een astrologe uitgenodigd.
Vervolgens staan er nog een aantal wensen open, maar misschien is het voldoende deze keer en gaan wij eerst aan de gang met één van de andere thema's die in de tussentijd op de agenda zijn verschenen. Onderwerpen als het pentagram, vrijmetselaars en New Age blijven dan staan voor een volgende keer.

Wie wij zijn.... HighIQ-Digikringen
Een groot deel van onze leden is ook lid van de Mensa, de Nederlandse tak van de internationale High IQ Society. De Mensa is voor mensen met een hoge intelligentie; leden scoren op IQ-testen bij de hoogste twee procent van de bevolking.
Om een aantal redenen is de toelating bij ons breder als bij de formele vereniging. Wij werken niet met officiële testen, maar met een proeftoelating, waarbij de leden uitmaken of iemand goed mee kan doen en een goede aanvulling is voor de groep.
In principe worden leerlingen vanaf 3 VWO en studenten aan een universiteit op aanbeveling van minstens één groepslid, standaard toegelaten, maar zoals gezegd is de groep leidend. Niet ieder met een hoog IQ heeft ook een hoog EQ d.w.z. emotionele intelligentie en het sociale vermogen en de inzet om mee te kunnen en willen doen is minstens zo belangrijk. Tevens zijn er leden, die hoog scoren op bijvoorbeeld de bèta-vakken, maar minder op taal of andersom.
Er is een senioren en een juniorengroep. Vanaf een leeftijd van 15 jaar is testen pas mogelijk voor de IQ-indicatie van de Mensa, daarvoor gaan wij waar nodig, af op het advies van docenten van de scholen van de kinderen. Een aantal kinderen zit ook in speciale "hoogbegaafdenklasjes", heeft klassen overgeslagen enz. Daarnaast worden bij ons de ouders van hoogbegaafde kinderen ook betrokken bij activiteiten met een aangepast programma. Op deze manier is het voor hen mogelijk thuis verder te praten over de thema's. Familie blijft belangrijk, vooral ook voor het EQ...

IQ versus EQ
Eén van de doelen van onze kring is, om bij leden met een hoog IQ te werken aan hun EQ. Mensen zijn wel eens jaloers op mensen met een hoog IQ, maar het hebben van een hoog IQ wil nog niet zeggen dat je succes in je leven hebt en/of gelukkig bent.
Dat komt met name door de manier waarop men omgaat met hun intelligentie, de omgeving en hoe men de emotionele en sociale vaardigheden (EQ) inzet.
EQ elementen zijn te coachen en te veranderen, terwijl het IQ tamelijk vast ligt.
Daarnaast zijn er bijeenkomsten over allerlei thema's en gaan wij in groepjes op excursie, bekijken films, er is een schaakclub, pokerclub en meer. Een aantal is ook lid van de Mensa en doet daar mee aan activiteiten. In Second Life zijn wij ook actief met het bouwen van een omgeving waar je puzzels kunt doen. Op onze Wiki staat een behoorlijke verzameling met puzzels en brainteasers, zoals ook te vinden op de internationale site. We doen mee aan de triviaquiz die daar ook te vinden is en spelen samen online schaak, backgammon, go en poker.

Erik

Links
Meer links op: http://del.icio.us/ritanila/paramaand
Met dank aan Erik voor zijn verslag. Wie volgt?

Rita Niland

Serious gaming in Bibliotheek Rotterdam

Rita Niland — Fri, 25 Apr 2008 14:16:00 GMT

Serious gaming in Bibliotheek Rotterdam
Gisteren gaf ik tijdens een medewerkerbijeenkomst voor een aantal collegae een presentatie over Serious gaming en de Digikringen in Bibliotheek Rotterdam. De slides zet ik later vast weer op Slideshare en de link ernaar toe volgt hier dan ook.

Ik begon als volgt...
Onlangs gaf ik voor 200 HBO-docenten een presentatie over serious gaming in Bibliotheek Rotterdam. Tevens was ik spreekster op een bijeenkomst van Cubiss, zeg maar de Probiblio van Zuid-Nederland, over de Digikringen en gaming in onze bibliotheek. Daarna bedacht ik mij, dat extern soms beter bekend is wat er in Rotterdam voor activiteiten zijn, dan in onze eigen bibliotheek. Vandaar de presentatie voor collegae. Overigens ook omdat ik betrokken ben bij het project jongeren, waarbij ik het ga proberen om, zoals besloten door het MT overigens, de Digikringen 'aan te haken'.

Bij slides 1 t/m 6: Van lezen, bordspelen, radio en tv.
In de jaren 50 was er in veel huiskamers geen televisie te bekennen, zeker geen computer en internet, dus lezen en bordspelen waren (en zijn nog steeds natuurlijk) goede manieren om je te vermaken. Bij de introductie van de radio (met o.a. hoorspelen, die nu een revival beleven op mp3-spelers) en televisie werd er al gesproken over de bedreiging van het boek. Met de tv viel dat wel mee, want er waren in het begin weinig zenders en niet altijd uitzendingen. Mijn ouders hadden als één van de eersten in onze straat een toen nog - zwartwit - televisie en vooral op woensdagmiddagen had ik veel vriendjes en vriendinnetjes. Misschien één van mijn eerste communities?

Bordspelen in bibliotheken
...is overigens geen slecht idee zo te zien aan de ervaringen in bijvoorbeeld Amerika, maar zeker ook op onze begane grond en bijvoorbeeld in Second Life, waar je op de slide mijn kleinzoon van 6 en ikzelf ziet schaken in de OBA. Ik wed dat, als je schaak-, damborden en taalspelen op tafels in de hal 'verft', deze tafels continu bemand zouden zijn. Zet bij een schaaktafel een rijtje schaakboeken en een schaakblad, dat wordt gegarandeerd vaak uitgeleend materiaal. Maak er een competitie van en zet de uitslagen op je website, dat wordt gegarandeerd een veel bezochte pagina.

Slide 7: Digitaal gamen in Bibliotheek Pendrecht vanaf 1999...
In 1999 startte ik, via project E2H als doelgroeper in Cluster Charlois met het geven van internetlessen aan senioren. Voor die tijd waren er alleen cataloguspc's, waarop alleen onze collectie te vinden was. Op zes vestigingen kwamen er twee pc's per vestiging. Het was de bedoeling dat cursisten, die soms nog nooit een toetsenbord hadden aangeraakt, na drie lessen van anderhalf uur zelfstandig konden internetten. Dat was voor senioren een onmogelijke opgave. Veel hulp van het baliepersoneel was niet te verwachten, driekwart had ook geen ervaring met internet en was er vaak ook niet in geïnteresseerd. "Wij zijn er voor de boeken:", was een opmerking die ik vaak hoorde.

Ik werkte tot half 2007 maar twee dagen per week voor de Bibliotheek. Cursisten van Pendrecht volgden mij op woensdagmiddag naar Zuidwijk, als ik daar in de uitleen zat en cursisten van Zuidwijk kwamen op vrijdagmiddag naar Pendrecht. Omdat dat er steeds meer werden, vroeg ik, na overleg met mijn teamleider, al snel vrijwilligers van de HCC - Hobby Computer Club om te assisteren. Ik maakte pasjes als Boekendienst-Aan-Huis-vrijwilliger, zodat ze ook computerboeken konden promoten. Op de website van de bibliotheek was ruimte voor de verhalen van de cursisten. Deze zijn hier: http://www.xs4all.nl/~ritanila/pendrecht-e2h.html nog terug te vinden. In 1999 verscheen ook een artikelen in Trouw en de Volkskrant, nog terug te vinden is op mijn website http://www.xs4all.nl/~ritanila/volkskrant.html

Ik startte tevens een mailinglijst, zodat cursisten onderling afspraken konden maken om samen gebruik te maken van de internetcomputers. Dat was niet mogelijk via de Bibliotheek, dus het werd Yahoo. De mailinglijsten zijn nog steeds de basis van alle onderlinge contacten overigens, daarnaast MSN, SMS enz.
Op de cursussen gebruikte ik het spel patience, dat vele senioren in de papieren vorm kenden, om muisvaardigheid op te laten doen. In 1999 werd er dus al digitaal gegamed in de bieb.

Cursussen voor gevorderden en de wijkwebsite Zuidwijk
Veel cursisten gaven aan behoefte te hebben aan meer scholing en na overleg met mijn toenmalige teamleider, startte ik verschillende cursussen voor gevorderden in de bibliotheek. Later zelfs een cursus Windows voor senioren in het wijkgebouw, waarbij de bibliotheek de huur van het lokaal betaalde. Ik meldde dit natuurlijk bij het overleg voor doelgroepers, maar voor velen was internet ook nieuw, laat staan Windows. Uit de hele stad kwamen senioren naar Cluster Charlois voor lessen.

Later startte ik met een groep senioren en kinderen, medewerkers van het wijkgebouw enz. met het samen maken van een website Zuidwijk. In de bibliotheek, maar wel met een privé-pc via een modem en telefoonkabel naar het buurthuis, omdat dat in de bibliotheek zelf technisch niet kon. Bij de nieuwe vestiging Zuidwijk opende de toenmalige directeur trots 'onze website' en vermeldde erbij dat deze in de bibliotheek door de leden was gemaakt. Wat hij waarschijnlijk niet besefte was, dat dit formeel nooit mogelijk was geweest en alleen maar was gelukt met improviseren. De site is hier nog deels te vinden:
http://www.xs4all.nl/~ritanila/zuidwijk.htm Tot 2002 had ik naar schatting 500 cursisten, waarvan de meesten nog terug te vinden zijn in de huidige Digikringen.

2002: Project Communities I
In 2002 bij de splitsing van backoffice en frontoffice vertrok in naar de Centrale. Dat betekende dat de cursussen nagenoeg stopten. De eerste afspraak met mijn teamleider was om de Digitale leeskringen op te nemen in project Communities I. In de tussentijd was het akkoord om de vrijwilligers in werktijd te begeleiden om de groepen in stand te houden.
Het opnemen van de Digikringen lukte om allerlei redenen niet, het resultaat werd een nauwelijks functionerend forum en de recensies. het plan was om het opnieuw te proberen in Communities II. Het MT - managementteam besloot onlangs dat dit geen project werd, maar dat Communities een plaats moest krijgen in alle projecten. Het staat ook al jaren vermeld in het beleidsplan en ik besteed er formeel nu al zes jaar via de urenregistratie van Team Digitale Bibliotheek twee tot vier uur per week aan. De vrijwilligers overigens een veelvoud hiervan met als enige beloning reiskostenvergoeding, een gratis pasje en een kerstpakket. Het jaarlijkse reisje dat in hun contract staat heb ik altijd zelf moeten organiseren overigens...

2002: LAN-parties in de bibliotheek
In 2002 hield ik in de Centrale de eerste LAN-party. Dat betekent dat deelnemers hun privé-computers meenemen naar de bibliotheek en daar op elkaar aansluiten om samen te gamen. Toentertijd een heel gesjouw omdat nog bijna niemand een laptop bezat. Nu is dat eenvoudiger en werden er in 2007 op de Centrale en in enkele vestigingen zo'n 45 bijeenkomsten gehouden waarbij grotendeels gebruik werd gemaakt van privé-laptops, hotspots en soms van PSP (Playstation Portable oftewel die kleine spelcomputers die veel kinderen hebben en die je simpel op elkaar kunt aansluiten) en meer. Normaliter kost gebruik van een KPN hotspot geld, maar ik adviseer ieder Digikring-lid om een account te nemen bij XS4all, dan kun je via je laptop de hele dag door gratis gebruik maken van internet, zonder blokkades. In de Centrale vooral op de eerste en de zesde etage, daar zitten 'antennes'. Het is onmogelijk om gebruik te maken van de bibliotheekcomputers. Op de Centrale is er voor groepen alleen het Stadsstudiecentrum, dat is echter in principe alleen voor studie, je mag er niet praten. Daar en op andere plaatsen mag je internet maar een half uur gebruiken en is het onmogelijk of verboden om Photoshop, Second Life, de Sims, Habbo hotel, Runescape, Gamemaker enz. te gebruiken.

2006-2009: Wii, PS3 en Jongerenetage in Bibliotheek Rotterdam
In 2006 werd de eerste privé-Wii ingezet voor het gamen in de Bibliotheek. Later werd de Wii ook geïntroduceerd in Delft en Capelle bijvoorbeeld. In 2007 werden er voor vijf 4You-plekken Wii's en Playstations 3 formeel aangeschaft, maar het zal nog wel even duren voor deze formeel worden ingezet en voordat doelgroepers er activiteiten mee opzetten. Mogelijk pas rond april 2009, waarbij het de bedoeling is dat er een nieuwe jongerenafdeling op de Centrale wordt geopend.
Ik hoop dan ook dat er meer formatie betrokken is bij de Digikringen, bijvoorbeeld de coördinator van de jongerenetage en de doelgroepmedewerkers op de vestigingen. Pas als dat geregeld is, kunnen er meer groepen draaien en kan er ook gestart worden met inschrijving op activiteiten via de website van Bibliotheek Rotterdam.

Statistiek Digikringen 2008
Momenteel zijn er circa 1.000 bibliotheekleden lid van de ca. 65 Digikringen, waarvan 450 jongeren. Er zijn 50 vrijwilligers, die nagenoeg zelfstandig zorgen voor zo'n 250 (fysieke) bijeenkomsten per jaar en veel digitale activiteiten.
Hier: http://blogger.xs4all.nl/ritanila/archive/2008/01/22/344189.aspx is een compleet overzicht te vinden van leeftijden, percentage allochtonen en soorten plus aantallen communicatie en producten.
Hier: http://blogger.xs4all.nl/ritanila/archive/2008/02/04/349876.aspx een overzicht van alle groepen met beschrijving van hetgeen er wordt ondernomen.

Soorten jongeren / Mosaic
Wat betreft het 'soort' jongeren is het grofweg een kruising tussen de gemiddelde jeugd uit een vestiging in een voorrangsgebied, d.w.z. bij de jongere kinderen 60 % allochtoon, en bij de ouderen veel vmbo-ers, maar er is ook een groep met islamitische meiden, waarbij het uit den boze is dat er mannelijke begeleiders en mannelijke toeschouwers zijn. Er is een groep met als voertaal Chinees en een groep kinderen met hoog IQ. De helft heeft overigens moeite met school en 1/3 houdt niet van lezen. 1/3 voelt zich niet welkom in de bibliotheek. In ieder geval is dit voor zover mij bekend een andere groep dan de leden van de jongerenpanels van Reyc. http://www.zadkine.nl/smartsite17845.html en http://www.reyc.nl/ De jongeren in de Digikringen, zullen over het algemeen niet zo snel in een panel willen plaatsnemen, waar zij ondervraagd worden door HBO-ers in 'HBO-taal'. Wat zij wel willen is helpen bij activiteiten...

Games
Een aantal voorbeelden van games die in de bibliotheek worden gespeeld volgen hieronder.

Habbo hotel
wordt vanaf 9 jaar gebruikt en is een soort 3D omgeving waar je met je avatar, zeg maar poppetje, rondloopt en met andere avatars kunt praten en veel meer. Bekijk het filmpje, door te klikken in de presentatie. Het spelen kan normaliter niet op de computers van de bibliotheek zelf, maar wel op de laptops. Een 3D-omgeving waarbij het typen van tekst en het zo communiceren met elkaar essentieel is. In het filmpje zie je dat er zelfs een bibliotheek is. Het aardige is dat er altijd een bibliotheekmedewerker is... hoewel. Ga zelf (thuis) maar kijken of kom eens langs bij de DB en vraag of je mijn laptop kunt gebruiken.

Runescape
is een gratis spel, ook met een 3d omgeving, dat in principe ook niet kan in het Stadsstudiecentrum. Wordt gespeeld vanaf ongeveer 10 jaar met hulp, vanaf 12 jaar zelfstandig. Leerzaam omdat de uitleg in het Engels is en je in het Engels allerlei opdrachten krijgt die je uit moet voeren. Desgewenst voor collega's ook via mijn laptop uit te proberen.

Plato fun and facts
is in het Stadsstudiecentrum op de zesde etage te spelen. Het lijkt op Elektro, is een soort quiz waarbij je bijvoorbeeld de namen van 30 muziekinstrumenten ziet staan, de plaatjes op hetzelfde scherm en als je een koptelefoon hebt de muziek ervan ook kunt horen. Sleep het balletje bij de naam naar het plaatje en je krijgt punten. Met fluisterende begeleiding van vrijwilligers, spelen de Digikids het vanaf 6 jaar, maar ook voor volwassenen is het leerzaam. De vrijwilligers lopen rond met een kladblok met de scores en delen aan het eind van de middag een prijs uit in de vorm van jawel... een boek (nieuw boek om te behouden of Bookcrossing-boek). Vooral leuk om te doen samen met je (klein-)kind als die op bezoek is in de bibliotheek.

Make-a-game en bouwen in games
is iets dat door verschillende groepen wordt gedaan. Ook weer gebruik van laptops, omdat je gratis software moet installeren. Hierbij wordt ook samengewerkt met onderwijzers op verschillende scholen. Uitproberen desgewenst voor collega's via mijn laptop.

Second Life
wordt regelmatig besproken op mijn weblog: http://blogger.xs4all.nl/ritanila Op het voorbeeld zie je het boek Alice in Wonderland, de originele uitgave is rechtenvrij. In de 3D-omgeving kun je het boek lezen, door het klikken op de hoek van de pagina sla je een bladzijde om. In je eigen omgeving daar kun je boeken 'aan de muur hangen', maar ook aan elkaar geven als tekstbestand. Heb je zelf een account, neem dan in Second Life contact op met ritanila Hubbard of BibliotheekRdam, dan leg ik meer uit. Het bekijken kan via mijn laptop bij de Digitale Bibliotheek.

Bouwen en rollenspelen / storytelling
In verschillende 3D omgevingen, zoals Second Life, Active Worlds en de Sims kun je zelf je avatar (poppetje) maken, niet alleen in de vorm van een mens maar ook als draak, zebra, alien enz. Meiden vinden het leuk om in een 3D omgeving kleding te maken, die wordt dan ook verkocht voor -echt- geld. Jongens bouwen vaak virtuele huizen, auto's, raketten enz. en toen Feyenoord een wedstrijd won, werd er via MSN een oproep gedaan om dat virtueel te vieren op het bordes van het stadhuis in Second Life. (zie afbeelding in de presentatie).

Sims
In alle omgevingen kun je ook toneelstukjes spelen en opnemen. In het voorbeeld van de Sims zie je dat kinderen in de gratis omgeving op internet een soort stripverhaal maken, waarbij ze zelf samen de omgeving bouwen, hun poppetje aanpassen en de tekst schrijven. Vaak in het Engels, dan heb je een groter publiek, maar ook in het Nederlands.

How do I live en bouw je bieb
Het voorbeeld met het nummer van Leann Rimes: How do I live is bijna een complete soap, op basis van de tekst van het nummer. De laatste opdracht, waar de Digikids nu mee bezig zijn bestaat uit de opdracht om in een 3D omgeving de ideale bibliotheek te bouwen. Dat zou een fraai beeld kunnen worden, waar de architect van het jongerenproject wellicht door kan worden geïnspireerd.

Digibeleggers
Voor een combinatie van jeugd en volwassenen een groep die samen digitaal belegt met echt geld en met virtueel geld. De afbeelding is van een uitleg in Second Life over hoe een lening werkt, iets waar vele Digikids later mee te maken hebben. Dit trok na de 'mini-krach'dit jaar o.a. de aandacht van een dagblad en Radio Rijnmond, waar ik in de uitzending te beluisteren was.

Machinima: filmpje!
In allerlei 3Domgevingen kun je filmpjes maken, in het filmpje van Southpark zie je dat de vader van een kind, dat speelt in World of Warcraft het allemaal niet zo goed begrijpt. Dat is logisch en daarom zijn er in de Digikringen regelmatig bijeenkomsten, waarbij kinderen aan ouders laten zien wat zij doen met MSN, in Hyves en in games. Mediawijsheid voor ouders.... Aan de kinderen wordt dan weer geleerd hoe je om moet gaan met je privé-gegevens en hoe het werkt met de kleine lettertjes bij de verkoop van ringtones.

Moordspel in Rotterdam
Inmiddels is een stukje van Rotterdam nagebouwd in Second Life. Ook gangenstelsels zijn er te vinden, waar mijn kerstman-avatar op een gegeven moment werd vermoord en kinderen via de catalogus van de bibliotheek op zoek moesten gaan naar een Siso-code om de misdaad op te lossen. Inspiratie werd opgedaan bij de digitale misdaadverhalen, waar bibliotheek Rotterdam bekend om is. Prijs zoals altijd weer een echt boek...., vaak geschenkboeken van klanten overigens, die zo een goede bestemming vinden. Nogal wat kinderen hebben thuis geen boeken en leren zo dat een eigen minicollectie boeken, vooral als je die hebt gewonnen, waardevol kan zijn.

Gamen met baby's
begon ooit toen een vrouwenleeskring in de bibliotheek de baby meenam naar een activiteit. Na een geboortegolf werden deelnemers om de beurt belast met het wiegen van de buggy's, oprapen van spenen en geven van flessen. Baby's bleken zeer geboeid door bewegende items op het scherm en vervolgens ontstond al snel het idee om via touchscreens en via het 'mishandelen' van de spatiebalk, de baby's van alles te leren. Van fijne motoriek tot het verschil tussen een balletje en een driehoek. Ook gesproken voorleesboeken en kinderliedjes zijn populair bij de baby's en peuters, waarbij soms de helft lekker in slaap valt overigens.

Aanmelding? Ballotage?
Op de bijeenkomst werd gevraagd waarom publiek zich niet gewoon kan aanmelden via de bibliotheekwebsite. Dat wil ik al bijna 10 jaar maar.....
Met twee tot vier uur per week is het maximale aantal vrijwilligers dat ik kan begeleiden gelimiteerd tot 50. Indien dat er meer zijn, ken ik de vrijwilligers niet meer van naam en wordt de administratie van contracten enz. ook teveel werk. Een Digikring is gelimiteerd tot maximaal 30 leden om dezelfde reden, waarbij de 'harde kern' van een aantal groepen al bijna 10 jaar dezelfde is. Sommige vrijwilligers zijn er ook al bijna 10 jaar bij betrokken en draaien meerdere groepen. Voor grotere groepen is bij bijeenkomsten geen ruimte te vinden, maar het belangrijkste is dat de mensen elkaar niet meer kennen. Het onderlinge vertrouwen en de hulpvaardigheid is gebaseerd op de band die de mensen samen hebben en dat is aan grenzen gebonden qua aantal. Veel groepen zitten vol en er vallen zelden mensen af. Als er groepen worden gesplitst is er ruimte voor nieuwelingen, maar slechts twee tot drie tegelijk om het evenwicht in de groep niet te verstoren. De nieuwelingen worden geïntroduceerd door de oude garde, die de taak heeft een nieuweling de gang van zaken uit te leggen en te zorgen dat deze opgenomen wordt in de groep. Een soort ouderwetse ballotage, maar het enige werkende systeem om met zo weinig uren en zoveel vrijwilligers de zaak goed te laten draaien. Een systeem dat overigens afkomstig is uit mijn verleden in de sociale sector, bij Vormingscentra, buurthuizen, jongerenwerk, werk met verslaafden en ex-gedetineerden en in het onderwijs, waar ik jaren als NT2 (Nederlands als tweede taal) docente les gaf. Dat verleden als niet-bibliothecaresse, maakt overigens ook dat ik best begrijp dat dit een lastige materie is voor bibliotheekmedewerkers. Werken met vrijwilligers, met groepen, met jongeren, met games is iets waar je m.i., als je er niet voor hebt geleerd of ervaring mee hebt, lastig kan zijn. Als de bibliotheek wil overleven, zal dat echter wel moeten m.i.

Digikringen niet welkom?
In de tijd toen ik werkte als doelgroepmedewerker op een vestiging, werd af en toe wel in de lokale krantjes een oproep gedaan voor éénmalige bijeenkomsten. Dat was toen mijn taak en vaak was er een andere doelgroeper of administratief medewerker bereid hand- en spandiensten te verrichten. Vanaf 2002 was dit niet meer mogelijk omdat ik een andere functie kreeg. Dat betekende ook dat er alleen plaats was voor vrijwilligers die behoorlijk zelfstandig kunnen werken. Vrijwilligers met wat 'haar op de tanden' en een dikke huid omdat het hen vaak moeilijk wordt gemaakt dit in de bibliotheek te doen. Vrijwilligers hebben voor een deel een professionele achtergrond, er zijn docenten bij, een arts, een econoom, maar ook een part-time werkende moeder die zelf veel moeite heeft met de Nederlandse taal en een Chinese jongen van 15 die zelfstandig een groep Digikids begeleidt.

Omdat er technische problemen zijn, maar ook omdat het vaak onmogelijk is een ruimte te vinden in de bibliotheek, ruimtes teveel huur kosten (MT-besluit 2004: minimaal 18 euro per bijeenkomst) of de openingstijden te beperkt zijn, is een deel van de activiteiten buiten de deur. Daarnaast worden er veel excursies gehouden, die starten in of voor de bibliotheek, maar waarbij de deelnemers samen naar het Letterkundig museum of andere bestemming reizen. Er zijn wel meer ruimten maar vaak is het niet toegestaan om voorleesruimten op vestigingen te gebruiken, soms wel maar dan is er geen meubilair voor volwassenen. Soms mag het kantoor of een vergaderruimte worden gebruikt, maar vaak staan deze leeg. Soms worden Digikringen weggestuurd omdat oude mannetjes aan de leestafel bij het baliepersoneel klaagt dat er wordt gepraat. Vaak betekent dat dat de jeugd moet wijken. Ook worden activiteiten als het bekijken van eigen poesiealbums, het samen bouwen van games, het oplossen van vragen met boeken via een speurtocht in de bibliotheek enz. niet gezien als iets dat te maken heeft met boeken en wordt de groep weggestuurd. Om dit beter te laten lopen is het noodzakelijk dat er meer personeel (doelgroepmedewerkers?) bij wordt betrokken, met geëtiketteerde uren, dat vrijwilligers de ruimte wordt gegeven en dat er beter wordt gefaciliteerd in ruimte en techniek. Dat is echter, zoals de praktijk van de afgelopen tien jaar laat zien, een lange weg met misschien wel onneembare hindernissen.

De essentie
waar het volgens mij om draait is houden van je werk, luisteren naar de klant en, als dat maar enigszins mogelijk is, ingaan op de wensen en faciliteren. Dat het kan laten de 50 vrijwilligers zien, dat het formeel moeilijk is echter ook. Dat veel leden zich niet welkom voelen in de bibliotheek is iets waar ik mij plaatsvervangend voor schaam. Redenen zijn volgens mij deels te vinden in het feit dat personeel op de vloer nu niet allemaal met hun hart heeft gekozen voor de functie die zij bekleden en het gewoon zien als - nog niet eens zo goed betaald en gewaardeerd - baantje van 9 tot 5. Je best doen voor de klant is dan iets dat niet altijd wordt gewaardeerd door je collega's. Het is nu eenmaal geen commercieel bedrijf en of je nu hard werkt of niet, je verdient hetzelfde, wat de klant ook van jou of je organisatie denkt.
Managers hebben m.i. soms geen goed zicht op wat er echt op de vloer gebeurt of hebben nauwelijks invloed op het personeel. Enthousiasme en innovatie is lastig als dat niet wordt gestimuleerd en gefaciliteerd en lange beslissingsprocedures werken ook niet stimulerend. Dat is niet uniek, maar m.i. zo goed als standaard binnen een grotere overheidsinstantie. Dan heb je een lange adem en een dikke huid nodig als je wel enthousiast bent en wilt innoveren. Ik blijf het zien als uitdaging en ben trots op die ene ballon op mijn bureau, die steeds kleiner wordt, maar waarop een jongetje in schoolhandschrift schreef "voor juf rita" met er onder een getekend hartje... ;-)

Meer lezen?
Bijna elke week verschijnt er wel een verslag op het weblog, soms geschreven door mijzelf, soms door een vrijwilliger of lid van de Digikringen. Zie je een jongetje van een jaar of 12 in de 'uitleen' de website van Bibliotheek Rotterdam vergelijken met pagina's op Rotterdam.nl, dan is hij bezig om mij te helpen met de migratie van de site. Hij poets daarmee zijn boete weg, een vereiste om weer mee te mogen doen met de Digikringen. Overigens komt het geld dan uit mijn eigen portemonnee. Voor de liefhebber bij Bibliotheek Rotterdam zijn er desgewenst stukken rond het inbedden van de Digikringen in de organisatie en de rol van de Digikringen in Project Jongeren. Verder staat vragen vrij en kun je om zaken uit te proberen, die niet kunnen op de bibliotheekpc's, zoals gezegd mijn privé-laptop gebruiken. Liefst in de middagpauze overigens na afspraak.

Rita Niland