dossier moord en doodslag

Tessa Klaver

rob zijlstra — Tue, 16 Sep 2008 22:47:00 GMT

Wrang.

Tessa Klaver studeerde rechten aan de Hanzehogeschool in Groningen.

Haar grote droom: advocaat worden bij het kantoor Anker en Anker.

Aan de droom van de 19-jarige Tessa kwam vorig jaar april wreed een einde.

Tessa werd in haar flatwoning aan de Plutolaan in Groningen gewurgd door haar ex-vriend.

Die ex-vriend, haar moordenaar, werd gistermiddag bij het gerechtshof in Leeuwarden verdedigd door advocaat Tjalling van der Goot.

Van het kantoor Anker en Anker.

De ex-vriend is Marco (23).

Hij studeerde communicatie in Groningen.

De raadsheer (rechter): Als er één woord is dat veel voorkomt in het dossier is het wel communicatie, dat wil zeggen het gebrek aan communicatie tussen u en Tessa.

Marco knikt. 'We hadden vaak ruzie. We konden niet met en niet zonder elkaar.'

Zij was verbaal sterk, hij de grote binnenvetter.

Marco werd in februari door de rechtbank in Groningen veroordeeld tot een gevangenisstraf van tien jaar wegens doodslag.

Het hof wil weten: Waarom bent u in hoger beroep gegaan?

Marco: 'Wat ik heb gedaan is verschrikkelijk, ik moet ook gestraft worden.'

Hof: Maar u vindt de straf te hoog?

Marco: 'Om dat te zeggen, vind ik heel moeilijk.'

Hof: Maar daar komt het wel op neer.'

Marco, zacht: 'Ja.'

De feiten staan nauwelijks ter discussie.

Tessa had de relatie verbroken. Marco die bij haar in woonde, had de tijd gekregen andere woonruimte te zoeken. Zo bleven ze bij elkaar. Voor de buitenwereld leek het alsof ze nog gewoon een stelletje waren.

Zelf wilden ze goede vrienden blijven.

Op 24 april komt Tessa thuis, na een dagje winkelen met haar moeder en haar jarige zusje. Aan Marco had ze laten weten dat hij niet hoefde te wachten met het eten.

Als ze thuiskomt, tegen zeven uur, is het direct bonje.

Marco: 'Ik voelde me verdrietig.'

Hij gaat douchen, hoort de telefoon overgaan. Even later komt Tessa de badkamer binnen en vertelt dat er iemand, een jongen, heeft gebeld voor de kamer.

Mogelijk de nieuwe huurder.

Van zijn kamer.

Marco: 'Ze zei dat ook heel lullig. Zo van, ik er uit, hij er in. Ik voelde mij voor lul gezet.'

Later zal hij zeggen dat hij ook jaloers was, dat hij stil de hoop had dat het weer goed zou komen. Dat de liefde die hij nog altijd voor Tessa voelde, weer wederzijds zou worden.

Na enige strubbelingen in de badkamer, trekt Marco zijn trainingsbroek aan en belt studiegenoten, wetende dat die die avond van plan zijn te gaan stappen.

Zegt: 'Ik had toen weg moeten gaan.'

Maar in plaats daarvan gaat hij op bed zitten, naast Tessa.

Met al zijn opgekropte woede, verdriet, teleurstellingen en jaloezie.

Marco: 'Tessa zei toen dat ik dom was, niet goed genoeg voor haar, dat ik net zo dom was als mijn ouders en m'n broertje. Toen was ik mezelf niet meer. Er knapte iets.'

De binnenvetter explodeert.

Hij gaat op haar zitten en grijpt haar bij de keel, drukt met beide duimen op het strottenhoofd.

Hoe lang?

Hij weet het niet meer.

'Ze schreeuwde, zwaaide met haar handen.

Een schreeuw van angst?

'Ik weet het niet meer. Ik zag haar lichaam schokken, haar buik leek wel een vulkaan. Toen stopte ik.'

Dan is er paniek.

Haar probeert nog mond-op-mondbeademing.

Belt 113.

Geen gehoor.

Hij belt vervolgens niet 112.

'Ik durfde dat niet.'

Tot zover zijn de aanklaagster en de Anker en Anker-advocaat het redelijk met elkaar eens.

Maar dan.

Dan gaat Marco berekenend te werk, zegt de officier.

Dan vertoont Marco vluchtgedrag, werpt de advocaat tegen.

Marco haalt het goed van het bed en stopt dat in de wasmachine. Het kussensloop met daarop bloed, laat hij liggen. Het lichaam van Tessa sleept hij naar de keuken, draait de gaskraan open en een raam. Stapt op de fiets en gaat met studiegenoten naar de Groninger binnenstad, naar het terras van café Time Out.

Justitie: 'Koelbloedig probeert hij er onderuit te komen. Heel kwalijk en dat zal in de strafmaat tot uiting moeten komen.'

Advocaat: 'Zijn gedrag was tactloos, onverstandig, maar niet raar. Vluchtgedrag is niet een onmenselijke reactie.'

Een paar keer belt Marco vanaf het terras het telefoonnummer van Tessa. Hij fietst zelfs nog een keertje terug, opent de deur, ziet Tessa liggen zoals hij haar heeft achtergelaten en gaat opnieuw naar de stad. Zijn studiegenoten hadden hem wel wat stilletjes gevonden, maar niet raar, want Marco was een stille.

's Nachts fietst hij met een medestudente achterop - die hij halverwege thuis afzet - terug naar de Plutolaan. Belt de politie, zegt dat hij zijn vriendin heeft gevonden in de keuken en dat het niet goed is.

Niet lang daarna valt Marco door de mand.

De advocaat-generaal: 'Tien jaar gevangenisstraf is passend en geboden.'

De advocaat: 'Doodslag bewezen, maar met tien jaar wordt Marco gestraft voor moord.'

De advocaat-generaal: 'Hij is egoïstisch en berekenend.'

De advocaat: 'Het was een wanhoopsdaad. Leg vier jaar celstraf op, dat is passend.'

In de volle zittingszaal, waar zowel familie en vrienden van Tessa als van Marco zitten, rollen tranen en klinkt gesnotter als de vader van Tessa en haar zusje aan het hof vertellen hoe hartverscheurend hun verdriet is dat ze levenslang moeten dragen.

De Anker en Anker-advocaat had gezegd: 'Ik ben niet blind voor het verdriet en het leed van de nabestaanden. Maar mijn rol als advocaat is om Marco te verdedigen. En hoe ernstig ook, tien jaar is te veel.'

Wrang.

Want als het leven niet zo gemeen was, had dat eens ook de rol van Tessa Klaver moeten zijn.

Rob Zijlstra

Ongewenste tbs'er

rob zijlstra — Tue, 12 Aug 2008 17:49:00 GMT

Het was de zwarte dag, die 29^ste januari van 2003.

Zwarte woensdag.

In Arnhem gijzelde een verdachte in de rechtszaal een officier van justitie. De gijzelnemer werd ter plaatste doodgeschoten.

In Assen probeerde op dat moment een verdachte van ontucht voor de ogen van zijn rechters zelfmoord te plegen door zijn keel door te snijden.

In De Marwei, de strafinrichting in Leeuwarden, stak die dag een gedetineerde een activiteitenbegeleidster dood.

Vanochtend zat de dader van dit laatste drama in zittingszaal 13 van het gerechtsgebouw in Groningen.

Hij heet Milan.

De Staat der Nederlanden wil hem het land uitzetten.

Milan wil dat niet, hij wil hier blijven.

De rechtbank, in dit geval de meervoudige vreemdelingenkamer, moet nu bepalen wiens wil wet is.

Het is een complexe zaak.

Milan kreeg voor het doden van de activiteitenbegeleidster destijds geen straf opgelegd.

Hij handelde in een psychose.

Wel kreeg hij de tbs-maatregel met dwangverpleging.

Ook raakte hij zijn verblijfsvergunning kwijt en werd hij tot ongewenst vreemdeling verklaard.

Dit laatste maakt het extra ingewikkeld.

Een ongewenste vreemdeling met tbs kan niet worden behandeld, maar zit wel in een tbs-kliniek.

Afdeling Noord 3, Veldzicht.

Vol ongewenste tbs'ers.

Dat moet de ergste afdeling zijn.

Vanwege de ongewenstheid kan/mag Milan niet op proefverlof.

Daardoor is er geen interactie - zo zeiden ze het – met de samenleving.

En dat is fnuikend, omdat de behandeling nu niet kan worden afgerond.

Interactie met de samenleving is een van de peilers van het tbs-systeem.

De volksmond spreekt doorgaans vol afschuw van 'tbs'ers op proefverlof'.

Milan dreigt nu van Noord 3 naar de longstay te verdwijnen.

Misschien wel voor de rest van zijn leven.

De Staat der Nederlanden denkt dat het zover niet komen zal.

Want Milan moet het land uit, hij moet terug naar het land van herkomst.

Via de Koninklijke weg is de kans groot dat Milan in dat land alsnog in een gevangenis terechtkomt.

Via een andere weg kan hij worden opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis in Zagreb.

En dat laatste lijkt de Staat het beste voor iedereen.

Want duidelijk moet zijn, zegt de man van de Staat, dat wij niet voor Milan, nu hij ongewenst is, verantwoordelijk zijn.

Dat de kwaliteit van de psychische zorg daar wellicht iets minder, is geen reden hem hier te behandelen, vindt ons land.

Op de vraag van de rechters hoe het is gesteld met de psychische zorg daar of elders, zegt de aanwezige maatschappelijk werker van de tbs-kliniek: 'In alle landen staan gebouwen met bordjes bij de ingang waar 'psychiatrisch ziekenhuis' opstaat. Wat ze daar binnen doen, weten we niet altijd of hebben daar onze bedenkingen bij.'

De Staatsman: 'Milan heeft geen recht op het beste.'

De advocaat vindt dat niet eerlijk.

Zij vraagt de rechters de ongewenst-verklaring ongegrond te verklaren opdat de tbs-behandeling kan worden voortgezet.

Hier.

Justitie (de Staat) dient uitvoering te geven aan het vonnis van de rechters: behandeling in een tbs-kliniek.

Het is vooral ook niet eerlijk, pleit de advocaat, omdat er destijds fouten zijn gemaakt die hebben geleid tot het dramatische gebeuren op die zwarte woensdag.

De problematiek van Milan was verkeerd ingeschat.

Hij kreeg daardoor ook verkeerde medicijnen.

Daags voor de fatale steekpartij had hij zelf nog alarm geslagen, dat het niet goed met hem ging.

Zijn moeder lichtte daar de medische dienst van De Marwei ook over in.

Bij een juiste diagnose en medicatie had het fatale steekincident voorkomen kunnen worden.

Dat er fouten zijn gemaakt, is ook door justitie erkend, zegt de advocaat.

'De nabestaanden kregen een schadevergoeding van de Staat.'

Milan kijkt af en toe om zich heen.

Ik denk hopeloos.

Hij was 20 toen hij vanuit het toenmalige Joegoslavië naar Nederland kwam.

Getraumatiseerd door oorlogsgeweld.

Op die zwarte dag was hij 29.

Nu is hij 34.

Hij zegt tegen de rechters: 'Wat ik heb gedaan is heel erg. Maar is was ziek. Ik zou de nabestaanden willen spreken… maar ik heb niet de moed.

Over de dreigende uitzetting: 'In dat land heb ik niets en niemand.'

Als de zitting voorbij is, mag hij (eigenlijk niet) heel even zijn ouders en ik denk zijn zus omhelzen.

Zij wonen in Nederland.

Rob Zijlstra

de vreemdelingenkamer doet binnen zes weken uitspraak

Levenslang (2)

rob zijlstra — Wed, 09 Jul 2008 18:01:00 GMT

Je hoort het wel eens uit verre landen, dat iemand zes of zestig keer tot levenslang is veroordeeld.

In die verre landen kan dat omdat een levenslange gevangenisstraf daar vaak niet echt een leven lang is.

In Nederland wel.

Wie in hier tot levenslang wordt veroordeeld, zit vast tot aan de dood.

Alleen gratie kan nog wat uitrichten.

Gratie aan levenslang gestraften is in Nederland sinds 1945 slechts tweemaal verstrekt.

Met dit in het achterhoofd is de uitspraak van de Hoge Raad der Nederlanden inzake Daniel S. een bijzondere.

Daniel S. is in twee verschillende zaken twee keer tot levenslang veroordeeld.

In 1978 vermoordde S. als inbreker de bewoner van de woning waar hij zijn slag wilde slaan.

Dat was in Engeland.

Hij kreeg levenslang, maar ontsnapte uit de gevangenis.

Hij vluchtte naar Frankrijk en belandde uiteindelijk in Breda, als huursoldaat van een gewelddadige Engelse drugsorganisatie.

In november 2002 schoot S. de Groninger onderwijzer Gerard Meesters dood in zijn woning.

Levenslang, vonniste de rechtbank in Groningen in 2005.

Mee eens, sprak het gerechtshof Leeuwarden een jaar later.

Terecht, oordeelt nu de Hoge Raad nadat Daniel S. cassatie had ingesteld.

De advocaat van Daniel S. had aangevoerd dat iemand in Nederland geen levenslang kan krijgen als hij al levenslang heeft.

De wet staat zoiets bovenmenselijks niet toe.

De Hoge Raad is het daar niet mee eens.

De stelling dat het niet kan, vindt geen steun in de wettelijke regeling van de oplegging van vrijheidsstraffen.

Een summiere en daarmee teleurstellende uitspraak van die Hoge Raad, vindt advocaat Tjalling van der Goot die ook nog altijd vindt dat S. ten onrechte is veroordeeld vanwege summiere bewijzen.

Met de uitspraak van de Hoge Raad moet de geschiedenis worden herschreven.

Tot dusver was John O. – ook bekend als dokter O. – de enige persoon in Nederland die twee keer levenslang kreeg opgelegd.

In 1954 wegens de vergiftiging van zijn echtgenote.

In 1961 wegens de vergiftiging van een medegedetineerde.

In 1975 werd O. gratie verleend. De gifman stierf in 1983.

Rob Zijlstra

De uitspraak van de Hoge Raad staat hier.

Arrested: Robert Dawes

rob zijlstra — Mon, 16 Jun 2008 00:40:00 GMT

De Engelse ‘drugsgeneraal’ Robert Dawes is gearresteerd in Dubai. Dit meldt de Engelse pers.

Volgens de berichtgeving heeft ook de Nederlandse politie belangstelling voor deze man.

Klopt.

Groningen heeft nog een appel te schillen met hem.

In november 2002 werd in de Uranusstraat in Groningen Gerard Meesters in de hal van zijn woning doodgeschoten. De schutter, Daniel S., is voor deze liquidatie veroordeeld tot een levenslange gevangenisstraf. De man die Daniel S. naar Groningen reed, Steven B., de handlanger, kreeg 8 jaar celstraf.

Daniel S. was de uitvoerder. De opdrachtgever voor deze waanzinnige moord in Groningen: ‘generaal’ Robert Dawes.

Tijdens het strafproces tegen Daniel S., dat in hoger beroep om veiligheidsreden in de Bunker in Amsterdam plaatshad, viel de naam van Dawes niet alleen regelmatig, in de dagvaarding van Daniel S. werd Robert Dawes ook met naam en toenaam als de opdrachtgever genoemd.

Het is altijd onbevredigend geweest dat de opdrachtgever voor deze liquidatie vrij rondliep. Dawes woonde lange tijd - tussen de notabelen - in het Spaanse Marbella. Engeland wil hem hebben wegens drugshandel. Nederland voor moord. Onduidelijk is nog of Dawes zal worden uitgeleverd aan Engeland. En of er een dag komt dat hij zich in zittingszaal 14 moet verantwoorden.

Gerard Meesters was onderwijzer en had met drugs, dan wel met criminaliteit niets van doen. Hij had wel een zuster die met een vriendin in Spanje in duistere zaken deed. De twee Groninger vrouwen zouden listig drugs hebben gestolen van de organisatie waar ze voor werkten. Voor Dawes.

Dawes wilde zijn drugs terug, maar kon de twee Groninger vrouwen niet vinden. Om hen op andere gedachten te brengen, stelde Robert Dawes een daad: hij liet de broer van een van de twee vrouwen simpelweg doodschieten.

Het lot van de twee Groninger vrouwen is onbekend. Ze zijn of dood, nog altijd op de vlucht of elders.

- later meer -

Rob Zijlstra

>> zie ook de rechtbankverslagen over deze zaak

Doodgewone foto

rob zijlstra — Fri, 13 Jun 2008 01:31:00 GMT

politiefoto uit strafdossier

Het is een doodgewone foto als je van niets weet.

Een foto die je aan iemand laat zien en dan zegt, kijk, dit is nou mijn achtertuin.

Schutting links, schutting rechts. Met zo'n draaimolen voor de natte was, een schommel, een plastic glijbaantje en een minitrampoline die je steeds vaker in tuinen bij woningen ziet voor de kinderen.

Veel meer kun je er eigenlijk niet over zeggen, misschien nog dat het een beetje rommelig is in de achtertuin.

Maar het is geen gewone foto.

De foto vertelt een bizar verhaal.

Let op de iets lichtere plek in het gras, tussen dat roodblauwe glijbaantje en de trampoline.

Het had nooit mogen gebeuren, zegt Rinze tegen de rechters.

Daarvoor had hij al gezegd dat het niet anders kan dan dat hij het heeft gedaan.

Omdat er niemand anders was, op dat moment.

Hij had wel vaker ruzie met Tineke.

Soms om niks, vaak over geld dat er niet was.

Ditmaal omdat hij later was thuisgekomen dan was afgesproken (van een stukadoorsklus met Jaap) en omdat er kijkers waren geweest voor de woning (te koop) waar zij niets van wist (van de kijkers).

Er vallen woorden.

Rinze doet dan wat hij wel vaker doet tijdens ruzies.

Even weg, even naar de benzinepomp van Q8.

Om de lucht te klaren.

Maar 's avonds blijkt de kou nog niet uit de lucht.

Weer gedoe.

Hij slaat haar, of zij hem.

Maar hij duwt.

Zij valt achterover, op de bank en geeft hem een trap in het kruis.

Op dat moment, zegt Rinze tegen de rechters, knapte er iets, ging er een knop om, werd het zwart voor de ogen.

Ja, door de dolle heen.

Hij weet nog dat hij Tineke bij de keel pakte.

Toen hij weer bij positieven kwam, was Tineke dood.

Het was daarom dat hij zei dat hij het wel gedaan moet hebben, omdat er niemand anders was.

Volgens de advocaat mag dit niet worden beschouwd als een bekentenis.

Het is een concluderende bekentenis.

Hij denkt dat het zo is gegaan.

Want hoe anders?

Rechters: Was u heel kwaad?

Rinze: 'Moet wel, anders was het niet gebeurd.'

Lijkt hem logisch.

Het verhaal is nog niet afgelopen.

Want daar zit Rinze dan op die zomeravond van 31 juli vorig jaar.

Met een kind boven, slapend in bed.

En met Tineke beneden, dood op de grond.

Wat doe je dan?

Hij belt niet de politie om te zeggen dat er iets vreselijks is gebeurd.

Of Jaap, of iemand anders.

Nee, hij haalt het blauwe dekbedovertrek met daarop allemaal Micky Mousen uit de kast en daar stopt hij Tineke in.

In de tuin graaft hij een gat.

Tussen het roodblauwe glijbaantje en de trampoline.

Als alles achter de rug is, pakt hij een biertje en gaat zittend aan het graf bedenken hoe het nu verder moet met zijn leven.

Aan familie, vrienden, kennissen en buren vertelt hij dat Tineke is opgenomen in de dagbehandeling vanwege de depressies, of dat ze een ander heeft en bij hem in Coevorden is ingetrokken en dat ze met niemand van ons meer iets te maken wil hebben.

Ook niet met de kinderen.

De zomer verstrijkt.

Rinze heeft de persoonlijke spullen van haar in een bouwcontainer gekieperd. Haar trouwring levert bij de lommerd nog 25 euro op. Als de officier vraagt hoe hij zich voelde, toen hij met de ring naar de lommerd ging, zegt hij: 'Kut, lijkt me logisch.'

Het wordt herfst.

Tineke heet nu raadselachtig te zijn verdwenen.

Maar de argwaan groeit.

Rinze vertelt steeds andere verhalen en wat ook de buurtagent opvalt is dat hij geen enkele moeite doet het raadselachtige op te lossen.

Begin december zegt de politie dat het toch allemaal wel heel verdacht is.

En zo wordt Rinze verdachte en op 10 december vallen rechercheurs de woning binnen en kijken ook in de achtertuin.

'Hé, kijk eens naar het gras.'

Zo vinden ze Tineke.

Rinze wordt even later op zijn werk gearresteerd.

Hij is opgelucht.

Zegt eerlijk te zullen vertellen wat er is gebeurd op die laatste dag van juli.

Dat ze weer eens ruzie hadden, Q8, hielp niet, nog meer ruzie, een duw, trap in het kruis, knopje om, ik moet het wel hebben gedaan, nee, het had niet moeten gebeuren. Ja, hoe anders?

Ik moet nog even iets meer vertellen.

Toen zijn ex hoorde en las in de krant wat haar ex had uitgevroten, vertelde zij aan de politie dat Rinze haar ook eens bij de keel had gegrepen. Op 16 maart 1996, of 1997, in ieder geval daags na zijn verjaardag. De ex deed (nadrukkelijk op verzoek van de politie, zegt de advocaat) aangifte van poging tot doodslag en eist nu 1040 euro vanwege de materiele en immateriële schade van toen.

Krijgt 'ie mooi een nog zwaardere straf, zou de politie hebben gezegd.

Maar de officier van justitie trapt hier mooi niet in en vordert een vrijspraak op dit punt.

Dan was er nog de valsheid jegens de buurman op wiens woning Rinze gedurende diens vakantie in augustus 2006 had gepast. Tijdens dat oppassen had Rinze een overschrijvingsformulier van de bank zien rondslingeren en dacht, denkend aan zijn schuld: hebbes!

Hij vervalste in geschrifte de handtekening van de buurman en een dag later was er 5.750 euro op zijn rekening bijgeschreven.

Tegen de rechters zegt hij dat hij dat geld wel terug wil betalen.

Lijkt hem ook logisch.

Hij weet alleen niet, nu hij niet weet wat de rechtbank met hem van plan is qua straf, hoe.

De officier van justitie eist een gevangenisstraf van 8 jaar.

En tbs met dwangverpleging, zoals de gedragsdeskundigen dat hebben geadviseerd.

De psycholoog en de psychiater vinden Rinze verminderd toerekeningsvatbaar omdat hij een binnenvetter met veel frustraties is en een narcistische man die zichzelf overschat.

Zijn agressiehuishouding verdient een dikke onvoldoende.

Kans op recidive?

Ja, risico, maar moeilijk te zeggen, want geen glazen bol.

Ik kijk nog eens naar de foto.

Zouden de kinderen daar nou heel de zomer hebben gespeeld?

Op mama?

Rob Zijlstra

UPDATE - uitspraak - 26 juni 2008

Het vonnis: 8 jaar celstraf, geen tbs met dwangverpleging. Volgens de rechtbank is de kans op herhaling nihil en daarmee is Rinze geen groter gevaar voor de samenleving dan u.

Twaalf jaar cel voor Reinier S.

rob zijlstra — Tue, 10 Jun 2008 14:33:00 GMT

tekening: annet zuurveen

De rechtbank in Groningen heeft rond half drie vanmiddag de 43-jarige Reinier S. veroordeeld tot een gevangenisstraf van 12 jaar. De rechtbank acht bewezen dat S. in december 1996 zijn partner Gonda eerst heeft doodgeslagen en vervolgens op of nabij haar lichaam brand heeft gesticht om zijn misdaad te verdoezelen. Ook acht de rechtbank oplichting bewezen.

Met het vonnis neemt de rechtbank grotendeels de standpunten van het openbaar ministerie over. Wel is de straf lager dan de eis van 15 jaar. De rechtbank komt tot een lagere straf omdat het politieonderzoek door onvolkomenheden en nalatigheden erg lang heeft geduurd.

Reinier was niet bij de uitspraak aanwezig. De rechters hebben een bevel afgegeven om hem per direct te arresteren. Tegenover zijn advocaat Erik de Mare heeft S. gezegd dat hij zich vrijwillig zal melden. Wanneer hij dat doet, is niet bekend.

[het rechtbankverslag van twee weken geleden]

[het vonnis]

UPDATE - aanhouding - woensdag 11 juni 2008, 15.15 uur

Reinier S. aangehouden door politie

Reinier S. is door de politie in Amersfoort aangehouden.

Dit gebeurde nadat hij zich vrijwillig had gemeld op het hoofdbureau van de plaatselijke politie.

S. is overgebracht naar een gevangenis.

Chocolademelk

rob zijlstra — Tue, 27 May 2008 23:34:00 GMT

De afgelopen twee dagen was ik getuige van een van de meest bijzondere strafzaken in zittingszaal 14 van de rechtbank van Groningen.

Voer ook voor juristen, als je het mij vraagt.

De zaak Reinier S.

Dan wel de moordzaak Gonda Drent.

Daterende uit december 1996, Hoofdstraat 163, Hoogezand.

Twaalf jaar na dato hoort de ontkennende Reinier S. tegen de zin in van de officier van justitie diezelfde officier van justitie 15 jaar gevangenisstraf eisen.

Een politieonderzoek vol oude blunders.

De eerste procesdag begon met een ruim twee uur durend betoog van de advocaat die de niet-ontvankelijkheid van het openbaar ministerie bepleitte.

Werd niet gehonoreerd.

Op de tweede procesdag houdt de officier een bijna drie uur durend verhaal om aan het einde van dat betoog een aanhoudingsverzoek te doen. Omdat hij de verdachte liever eerst ziet geobserveerd in het Pieter Baancentrum.

's Middags doet de advocaat een wrakingsverzoek omdat hij de rechters beticht van vooringenomenheid.

Verzoek afgewezen door een inderhaast samengestelde wrakingskamer.

Dan wijst de rechtbank de arrestatie ter zitting van de verdachte, door de advocaat aangeduid als een vreemde snuiter (maar daarmee nog niet schuldig) af.

Waarop de officier van justitie zegt wel 20 jaar te willen eisen, maar door onder meer die grove fouten en het lange tijdsverloop tussen arrestatie in 2004 en de zitting (nu) 15 jaar eist.

Kort daarop loopt de verdachte Reinier het gerechtsgebouw uit, omdat hij als vrij man het vonnis mag afwachten.

'Ik heb Gonda niet vermoord', zijn de laatste woorden in zijn laatste woord.

En daar ging het nou juist wel om.

Heel lang verhaal.

Als de brand aan de Hoofdstraat 163 die nog prille nacht van 12 december 1996 is geblust, vinden brandweermannen het ernstig door vuur verminkte lichaam van Gonda. De kluis in de woning is leeg. Er zou daar 350.000 gulden in hebben gezeten.

Reinier had de brand bij thuiskomst ontdekt en belde 112 (toen nog 06-11). Hij wist zijn twee kinderen uit de slaapkamers vol rook te redden. Voor Gonda kwam hij te laat.

De politie vond het die nacht te donker voor nader onderzoek. De bewaking van de plaats van het misdrijf werd overgelaten aan schoonmaakpersoneel, in opdracht van de verzekeringsmaatschappij.

Ze begonnen alvast wat op te ruimen.

Pas de volgende ochtend rond tien uur meldde zich de eerste politieman. Daarna ging er heel veel mis.

Reinier kwam desondanks al snel als verdachte in beeld.

Door politiegeklungel kon de zaak echter niet rond worden gemaakt, moest Reinier worden vrijgelaten en na een aantal maanden kreeg hij de kennisgeving niet verdere vervolging.

Geen verdachte meer, einde verhaal.

In 2004 buigt het cold case team van de Groninger politie zich over de zaak en opnieuw komt Reinier in beeld.

Bij TNO laat de politie de brand in een deels nagebouwde woning nog een keer uitbreken. Dat levert nieuwe inzichten op. Bijvoorbeeld dat wat Reinier allemaal zegt, niet logisch is, dan wel dat hij leugenachtige verklaringen heeft afgelegd.

En dat Gonda door een misdrijf om het leven moet zijn gebracht.

Reinier wordt opnieuw aangehouden.

De politie denkt vervolgens ook een motief voor de moord op Gonda te hebben gevonden: geld.

Door de dood van Gonda kon Reinier beschikken over een miljoen gulden, deels geld van de twee levensverzekeringen die hij kort daarvoor op haar leven had afgesloten.

En dat geld wil hij maar wat graag, gezien zijn frequente, maar weinig lucratieve bezoeken aan het Holland Casino.

Een croupier die later politieman werd, herinnert zich dat Reinier eens op één dag 93.000 gulden had verloren.

Gonda vindt dat beroepsgegok maar niks en heeft haar partner een scheiding in het vooruitzicht gesteld als hij blijft spelen. Komt bij, zegt de officier van justitie, dat de liefde tussen de twee op dat moment over een hoogtepunt heen is.

Er is nogal wat overspel over en weer.

Daar is ook bewijs voor, want tijdens een observatie heeft het observatieteam Reinier eens flink zien zoenen.

Met een ander.

Op 11 december 1996 betrapt Gonda haar Reinier in de parkeergarage van het Holland Casino in Groningen.

Dikke bonje bij thuiskomst.

Loopt uit de hand.

Reinier slaat Gonda met een vlak voorwerp, mogelijk een broodplankje, op het achterhoofd.

Dood.

Daarna vertrekt hij om zich een alibi te verschaffen.

Even voor twaalf uur die nacht komt hij weer thuis.

Hij gooit een stellingkast over het lichaam van Gonda en sprenkelt motorbenzine over haar heen.

Dan belt hij om zestien minuten over twaalf die nacht 06-11 en meldt dat de voordeur in de brand staat en dat er veel rook is.

Hij brengt zijn slapende kinderen in veiligheid.

En steekt de boel in de brand.

Zo ongeveer zien politie en justitie het.

Reinier zegt dat hij die nacht bij thuiskomst de brand ontdekt, zijn kinderen redt, te laat voor de arme Gonda en alarm slaat.

Maar de voordeur stond niet in brand.

Er was geen slaapkamer vol rook waaruit hij zijn kinderen redde.

De kinderen roken ook niet naar rook.

Nee, Reinier was op het moment de brand werd gesticht, in de woning.

Niks onderweg naar huis.

Het zal allemaal wel, zegt zijn advocaat, maar direct bewijs voor dit alles is er niet.

Alleen indirect.

En: er zijn andere scenario's mogelijk en die zijn nimmer door de politie onderzocht, omdat de politie vanaf de eerste dag Reinier in het vizier had.

Tunnelvisie.

Er is zijn ook videobanden van verhoren spoorloos zoek.

Eigenlijk weten we helemaal niks, zegt de advocaat.

Er is een hypothese, aan aanname, meer niet.

En dat Reinier een vreemde snuiter is met zijn rare verklaringen, mag zo wezen. Het zegt niets over schuld.

Aan het einde van de middag tref ik Reinier S. tijdens een van de vele schorsingen op een stoel aan voor de koffieautomaat.

Het is normaal gesproken raar een verdachte daar te zien zitten.

Iets verderop staan de verdrietige ouders van Gonda en haar vrienden.

Blikken kunnen niet doden.

Hij vraagt wat ik er van denk, van alles.

'Pfff, ik weet het niet.'

Hij knikt: 'Het OM speelt hoog spel.'

Ik vraag hoe het is om op dit moment niet te weten waar hij vanavond, of misschien zelfs wel de komende tien, vijftien jaren zal slapen.

Hij zegt: 'Zo leef ik al twaalf jaar, maar wat moet ik?"

Ik weet het niet.

Hij: 'Het is onwerkelijk.'

Ik zeg: 'Alleen jij weet het.'

Hij: 'Als ik rechter zou zijn, zou ik het ook moeilijk vinden.'

De bewakende parketwachter biedt hem een kopje koffie aan.

'Doe maar chocolademelk', zegt hij.

Rob Zijlstra

UPDATE - uitspraak - 10 juni 2008

De rechtbank acht wettig en overtuigend bewezen dat Reinier S. zoch schuldig heeft gemaakt aan doodslag, brandstichting en oplichting. Goed voor twaalf jaar gevangenisstraf.

Er was vijftien jaar geeist.

In het vonnis staat dat de rechtbank bij het bepalen van de strafmaat rekening heeft gehouden met het forse tijdsverloop, 'hetgeen voor een aanzienlijk deel te wijten is aan onvolkomenheden en nalatigheden in het opsporingsonderzoek door de politie. De rechtbank is van mening dat dit onvoldoende in de eis van de officier van justitie tot uiting is gekomen en zij zal dan ook een lagere gevangenisstraf opleggen dan is gevorderd (...)'

Lelijke dagen

rob zijlstra — Tue, 27 May 2008 01:09:00 GMT

Vorige week donderdag zat ik in zittingszaal 14 vlak achter Aziz.

Aziz is een kleine man van 30 jaar.

Tien jaar geleden was hij naar Nederland gevlucht in de hoop op leven.

Hij leerde hier de mooie Necat kennen, een moderne jonge vrouw.

Zij kwam net als hij uit Irak, maar anders dan hij had zij inmiddels de Nederlandse nationaliteit.

Als ze wel eens onenigheid hadden in hun huwelijk van zeven jaren, schold zij hem altijd uit voor stomme asielzoeker.

Daarmee deed ze Aziz veel pijn.

Hij zou als man graag de kostwinner zijn, maar van ons mocht hij nooit werken.

Los van af en toe een ruzietje over niks, hadden ze best wel een goede relatie, zo samen, ook ondanks dat hij veel last had van stress.

Toen kwam er een lelijke dag.

Necat, die soms depressief was, krijgt ellendig nieuws vanuit Irak.

Dat er nog meer familie dood is gegaan.

Ze zitten dan samen op de bank, zij voedt hun dochtertje.

Het kind geeft plotseling over en voor Necat is de maat dan vol.

Boos pakt zij de baby bij de hals.

Heel eventjes maar.

Dat is voor de gestreste Aziz reden ook boos te worden.

Hij pakt Necat bij haar hals en vraagt of dat soms fijn is, zo?

Hoe lang hij haar zo vast heeft gehouden?

Aziz snikt.

Hij weet het niet meer.

Necat valt.

Raakt buiten bewustzijn.

En sterft op de grond.

Zo ongeveer moet het gegaan zijn in juni 2005, in hun flatwoninkje in Groningen.

Aziz probeert nog van alles, maar Necat komt niet meer tot leven.

Aziz denkt, als dit, dit nare ongeluk, uitkomt, zijn mijn twee kinderen behalve hun moeder, ook hun vader kwijt.

Paniek wordt meester in die flatwoning.

En zo doet Aziz op die lelijke dag, iets naars.

Hij hangt Necat in de badkamer op aan het snoer van de wasmachine, belt de politie en zegt dat ze nogal depressief was de laatste tijd.

De schouwarts zegt dat de verwondingen passen bij een zelfdoding.

Een beetje een koekenbakker die arts, maar dat is achteraf.

Aziz neemt de zorg voor de twee kinderen op zich, maar al snel blijkt dat hij dat niet aankan. Hij wordt een tijdje opgenomen door de GGz, met als gevolg dat de kinderen alsnog in een pleeggezin terechtkomen.

Op een gegeven moment, midden vorig jaar, vertelt het oudste dochtertje een geheim aan haar pleegmoeder. Dat papa en mama ruzie hadden en dat mama toen viel en de volgende dag dood was.

Dat had ze gezien.

De pleegmoeder meldt dit aan jeugdzorg die het weer opneemt in een voortgangsrapportage over de kinderen.

Aziz als vader krijgt het rapport ook en leest over het verklapte geheim.

Hij gaat naar het politiebureau en vertelt dat zijn dochtertje de waarheid spreekt. Dat het geen zelfmoord was, maar dat er een naar ongeluk was gebeurd, die dag in juni 2005.

Als bewijs heeft hij de voortgangsrapportage meegenomen.

Aziz wordt daarop in het politiebureau aangehouden en sindsdien (november 2007) zit hij vast.

Zo vlak achter Aziz in de zittingszaal zie ik niet alleen een kleine, maar ook een wanhopige, gebroken man met tranen en tuiten. Hij heeft de dood van Necat nooit gewild, zegt hij met horten en stoten.

De tolk hoeft het niet eens te vertalen.

De officier van justitie oppert nog even een moord.

Er is een geruchtenverhaal dat Aziz het niet alleen heeft gedaan, maar met hulp van buitenaf en dus voorbedacht.

Omdat, ondanks dat hij beweert dat de relatie goed was, er een scheiding in de lucht hing.

En een scheiding zou schande betekenen binnen de gemeenschap.

Het blijft bij een gerucht.

De officier komt uiteindelijk uit op doodslag, weliswaar opgebiecht, maar toch nog goed voor een eis van zeven jaar gevangenisstraf.

Vorige week vrijdag zat ik in zaal A van het gerechtshof in Leeuwarden.

Voor mij zit Christine.

Ze zegt dat ze zo moe is, dat ze twee jaar lang tegen deze dag heeft opgekeken, dat ze hoopt dat het nu snel voorbij zal zijn.

Christine stak in augustus 2005 haar vriend dood op een moment dat die lag te slapen in bed.

Ik ga dat ellendige rotverhaal niet nog eens vertellen.

Ik schreef er eerder over.

Bij het hof werden vrijwel dezelfde vragen gesteld, met zo ongeveer dezelfde antwoorden.

De advocaat-generaal (officier van justitie in hoger beroep) wil niets weten van het verweer van de advocaat.

De advocaat beweert dat de rechtbank in Groningen het enige juiste oordeel heeft geveld: er is sprake van psychische overmacht en dus is Christine wel schuldig, maar moeten we haar niet straffen.

De advocaat-generaal houdt het op de verkeerde keuze en oppert nog even moord.

Omdat er nog altijd iets raars is.

Er is een mogelijkheid dat Christine het niet alleen heeft gedaan, maar met hulp van een derde.

Want toen zij na haar misdaad de politie had gebeld en in de politieauto werd overgebracht naar het bureau, peuterde ze de simkaart uit haar telefoon en brak die in onleesbare stukjes.

Waarom?

Heeft ze iets te verbergen?

Heeft ze het niet alleen gedaan en voorbedacht?

Ze weet het niet meer, waarom.

Het blijft een onverklaarbaar verhaal en daarom komt de aanklager toch maar uit op doodslag. En 24 maanden celstraf waarvan 18 voorwaardelijk.

In Groningen was nog vijf jaar celstraf geëist.

De nieuwe eis betekent dat Christine niet terug hoeft naar de gevangenis. De overblijvende zes maanden heeft ze al gezeten.

Maandag zat ik in zittingszaal 14, schuin achter Reinier S., die verdacht wordt van moord op zijn partner Gonda, ruim elf jaar geleden.

Er is een dochter (toen 5, nu 16) die zegt het te hebben gezien.

Dat papa mama sloeg en dat mama toen viel en de volgende dag dood was.

Er zijn wilde indianengeruchten dat S. het niet alleen heeft gedaan, hulp kreeg van buitenaf, van een huurmoordenaar, en daarmee dus voorbedacht.

Dat ze, hij Reinier en zij Gonda, het samen best goed hadden, maar ook dat er een scheiding in de lucht hing.

Het is niet goed, al die moorden.

Met elkaar te vergelijken.

Rob Zijlstra

UPDATE - uitspraak Christine - 3 juni 2008

Het hof zou aanstaande vrijdag uitspraak doen in de zaak van Christine. Het hof heeft echter besloten dat niet te doen. De raadsheren willen eerst de deskundige horen die iets zinnigs kan zeggen over Christine. De uitspraak volgt dus later.

UPDATE - uitspraak Aziz- 5 juni 2008

Aziz is conform de eis tot 7 jaar celstraf veroordeeld wegens doodslag [vonnis].

UPDATE - uitspraak Christine - 20 juni 2008

Het gerechtshof in Leeuwarden heeft Christine vrijgesproken. Volgens het hof heeft de vrouw niet de opzet gehad Anton H. om het leven te brengen. Wanneer geen sprake is van opzet, volgt automatisch vrijspraak. Advocaat Gert Meijer noemt de uitspraak van het hof opmerkelijk. Het arrest.

Proces Reinier S.

rob zijlstra — Mon, 26 May 2008 13:03:00 GMT

Het strafproces tegen Reinier S., op maandag 26 en dinsdag 27 mei 2008 (aangepaste versie)

Onderstaande berichten verschenen tijdens de twee zittingsdagen als nieuwsberichten en als updates van die berichten op de website van Dagblad van het Noorden. Vandaar hier en daar herhalingen in de tekst.

maandag 10.00 uur

Voor de rechtbank in Groningen is vanochtend even na tien uur het proces begonnen tegen Reinier S. die wordt verdacht in 1996 zijn partner Gonda om het leven te hebben gebracht. Daarna zou hij de woning, aan de Hoofdstraat in Hoogezand, in brand hebben gestoken.

Rond het middaguur werd het proces geschorst.

De advocaat van Reinier S., Erik de Mare, hield een bijna twee uur durend betoog waarin hij stelt dat het openbaar ministerie niet gerechtigd is om S. te vervolgen (niet ontvankelijk).

Reinier is eerder vervolgd voor deze zaak, in 1997, wat op niets uitliep. Hij ontving een kennisgeving van niet verdere vervolging, waarmee hij officieel niet langer als verdachte werd gezien. De wet stelt dat een verdachte voor dezelfde feiten alleen dan opnieuw kan worden vervolgd als er nieuwe bezwaren (nieuwe bewijzen) zijn. En die zijn er niet, aldus De Mare.

maandag 12.15 uur

Officier van justitie Marcel Wolters reageert op het betoog van de advocaat. Daarna zal de rechtbank een standpunt moeten innemen. Mocht de advocaat in het gelijk worden gesteld, dan is de zaak stuk en zal er verder geen behandeling plaatsvinden ten aanzien van de moord en de brandstichting. Krijgt de officier gelijk, dan zal het proces in de loop van de middag worden voortgezet en zal de rechtbank inhoudelijk op de zaak ingaan door Reinier S. te horen.

maandag 12.45 uur

Het proces is om kwart voor een vanmiddag voor de tweede keer geschorst tot 14.00 uur. De rechtbank beraadt zich nu achter gesloten deuren over de vraag of het openbaar ministerie Reinier S. mag vervolgen. Volgens officier van justitie zijn er negen nieuwe bezwaren die het wettig mogelijk maken om S. te vervolgen.

Volgens Wolters legt de advocaat de wet te eng uit.

Wel erkent de officier van justitie dat op een aantal door hem aangevoerde nieuwe bewijzen stevige kritiek kan worden geuit. Maar het is aan de rechter om daar een oordeel over te geven, aldus Wolters.

Het juridische meningsverschil tussen de aanklager en de verdediging leidt ertoe dat de strafzaak vandaag naar alle waarschijnlijkheid niet tot een afronding komt. Mocht de rechtbank besluiten de zaak inhoudelijk te behandelen, dan is niet te verwachten dat er vandaag al een strafeis zal worden geformuleerd.

maandag 14.00 uur

Het openbaar minsterie is wel gerechtigd Reinier S. te vervolgen.

Dat maakte de rechtbank na een lang beraad in de loop van de middag bekend.

Tegen half drie is de rechtbank begonnen met de inhoudelijke behandeling van de zaak. Reinier S. werd tot vijf uur kritisch door de drie rechters ondervraagd. S. blijft volhouden dat hij niets met de dood van zijn vrouw Gonda en de brandstichting te maken heeft.

Zojuist heeft ook de officier van justitie vragen aan S. gesteld. Op veel vragen moest S. het antwoord schuldig blijven, omdat hij zich, zo zei hij, zaken niet meer kon herinneren.

Even na vijf uur is de zitting geschorst. Er zullen nog getuigen, onder wie een politieman, worden gehoord.

maandag 17.15 uur

Voortzetting met het horen van een getuige-deskundige van TNO en een rechercheur van het politieteam dat de zaak onderzocht.

maandag 18.30 uur

De eerste dag van het strafproces tegen Reinier S. eindigde rond half zeven vanavond met het voorlezen van een slachtofferverklaring van de ouders van Gonda.

Te moeten leven met de wetenschap dat Gonda op gruwelijke wijze om het leven is gekomen, is ondraagelijk. Tijd om te huilen is er niet, omdat de ouders de zorg op zich hebben genomen van de kinderen, zo lieten zij de rechters weten. De oudste dochter, inmiddels 16 jaar, riep haar vader op 'voor een keer eerlijk te zijn in zijn leven'.

Morgenvroeg wordt de strafzaak voortgezet met het requisitoir van de officier van justitie. Hij zal de bewijzen aanvoeren op basis waarvan het openbaar ministerie denkt de schuld van Reinier te kunnen aantonen. Daarna zal een strafeis worden geformuleerd. Tot slot krijgt advocaat Erik de Mare het woord om de verdediging te voeren.

Het proces begint dinsdagochtend om half tien.

dinsdag 09.30 uur

De officier van justitie begint aan zijn requisitoir waarin hij wettelijk en overtuigend bewezen acht dat Reinier S. zich schuldig heeft gemaakt aan doodslag, brandstichting en oplichting. Dit laatste heeft betrekking op een bankrekening waar geld op staat dat toebehoort aan zijn kinderen. Daar zou hij listig ruim 5.000 euro van hebben af laten halen om een auto te kunnen betalen.

dinsdag 12.00 uur

Officier van justitie Marcel Wolters heeft zojuist de rechtbank verzocht Reinier S. in de zittingszaal van de Groninger rechtbank te arresteren. Volgens Wolters is S. schuldig aan doodslag, brandstichting en oplichting.

Justitie wil dat S., die als gewetenloos werd omschreven, wordt opgenomen in het Pieter Baancentrum in Utrecht voor observatie.

Pas daarna wil de officier een strafeis formuleren.

Op dit moment beraadt de rechtbank zich. De rechter besloot dat Reinier S. het rechtbankgebouw voorlopig niet mag verlaten.

S. is niet gedetineerd en kwam net als gisteren vanochtend als vrij man naar de rechtbank.

Het strafproces wordt om 13.00 uur voortgezet.

dinsdag 13.45 uur

Onverwachte wending in proces Reinier S.

De advocaat van Reinier S. heeft vanmiddag bij aanvang van zijn pleidooi de rechtbank gewraakt. Dit omdat de rechters in de ogen van de raadsman hun onafhankelijkheid tijdens de zitting hebben prijsgegeven.

Om twee uur vanmiddag komt een wrakingskamer bijeen die over het verzoek van de raadman een oordeel moet geven.

Aanleiding was een verzoek van officier van justitie Marcel Wolters om Reinier S. in de zittingszaal te arresteren. Volgens Wolters is S. schuldig aan doodslag, brandstichting en oplichting.

Justitie wil dat S. wordt opgenomen in het Pieter Baancentrum in Utrecht voor observatie.

Omdat de rechtbank zich wilde beraden op het verzoek, trokken de rechters zich terug. De voorzitter van de rechtbank besliste vervolgens als ordemaatregel dat Reinier S. het rechtbankgebouw niet mocht verlaten. S. is niet gedetineerd en kwam net als gisteren vanochtend als vrij man naar de rechtbank.

Volgens raadsman Erik de Mare kan de rechtbank dit niet eisen. Door dit wel te doen hebben de rechters een voorschot genomen op de mogelijke schuld van S. De wet zegt dat rechters tijdens de zitting geen blijk mogen geven van enige overtuiging.

Mocht de wrakingskamer het verzoek van de raadsman inwilligen, dan is de strafzaak voorlopig voorbij. Er zullen dan nieuwe rechters worden aangesteld en moet het hele strafproces worden overgedaan. Dat kan maanden op zich laten wachten. Wordt het wrakingsverzoek afgewezen, dan wordt de zaak vanmiddag voortgezet.

dinsdag 15.45 uur

De strafzaak tegen Reinier S. wordt voortgezet.

Volgens de wrakingskamer is de onafhankelijkheid van de rechters niet in het geding. Het besluit van de voorzitter van de rechtbank S.te verbieden het gerechtsgebouw te verlaten, was vooral een maatregel ten behoeve van de regie van de zitting. De rechters hebben daarmee geen blijk gegeven van schuld of onschuld van S., aldus de wrakingskamer.

Het besluit betekent dat het strafproces tegen Reinier om 16.15 uur wordt voortgezet.

De advocaat zal straks de verdediging voeren.

Waarschijnlijk komt de zaak vandaag niet tot een afronding. Er is een aanhoudingsverzoek gedaan en een bevel om S. (gedwongen) ter observatie op te nemen in het Pieter Baancentrum. Na het pleidooi moet de rechtbank hierover een beslissing nemen.

dinsdag 19.00 uur

15 jaar cel geeist tegen Reinier S.

Het openbaar ministerie heeft aan het begin van de avond een gevangenisstraf van 15 jaar geeist tegen Reinier S., op verdenking van doodslag, brandstichting en oplichting. Het verzoek aan de rechtbank S. in de zittingszaal aan te houden in afwachting van de uitspraak van de rechtbank over twee weken, werd afgewezen.

Reinier S. kon de rechtbank tegen zeven uur vanavond als vrij man verlaten.

Dit is de voorlopige uitkomst van twee lange procesdagen.

De officier van justitie wil dat S. wordt geobserveerd in het Pieter Baancentrum.

De rechtbank zei hierover vandaag geen besluit te kunnen nemen vanwege de complexiteit van de zaak.

Bij de brand in december 1996 kwam Reinier's partner Gonda (30) om het leven. Justitie gaat er vanuit dat Gonda voor de brand is vermoord en dat Reinier de enige kan zijn geweest die dat heeft gedaan. Om sporen te wissen, stichtte hij de brand, aldus justitie.

De raadsman van S. verzocht de rechtbank om vrijspraak. Volgens de advocaat zijn de verdenkingen gebaseerd op een hypothese zonder direct bewijs.

Halverwege de tweede procesdag deed de verdediging een wrakingsverzoek omdat de rechters volgens de advocaat blijk hadden gegeven van partijdigheid. Dit verzoek werd door een haastig bijeengeroepen wrakingskamer afgewezen.

Over twee weken volgt de uitspraak. De rechtbank kan dan alsnog een bevel uitvaardigen tot observatie in het Pieter Baancentrum.

Reinier S. stelde in zijn laatste woord onschuldig te zijn. 'Ik heb Gonda niet vermoord.'

uitspraak op 10 juni

Reinier S.

rob zijlstra — Sun, 25 May 2008 01:08:00 GMT

Het zal er om spannen

In de bijlage van de zaterdagkrant van Dagblad van het Noorden, de krant waarvoor ik werk, staat een artikel over het strafproces tegen Reinier S., verdacht van de moord op zijn partner Gonda.

Een bijzonder proces, dat maandag begint, omdat het een moord betreft van ruim elf jaar geleden.

De bijlage is echter niet verschenen.

Dit als gevolg van een technische storing vrijdagnacht in de drukkerij.

Er is dus geen bijlage.

Maar er is wel een verhaal.

Maandag zal de bijlage alsnog worden verspreid, belooft mijn directie, maar dat is pas maandag.

Gelukkig is er alvast internet.

Voor de rechtbank in

Groningen begint

maandag het strafproces

tegen Reinier S., de

man die er van wordt

verdacht dat hij elf

jaar geleden in Hoogezand

zijn partner Gonda,

moeder van zijn twee

kinderen, heeft vermoord.

Keihard bewijs is er niet.

Het gegeven dat justitie

na de arrestatie nog drie

jaar nodig heeft gehad de zaak

'rond' te maken, geeft te

denken.

Het zal er om spannen

in de rechtszaal.

Vrijwel iedereen denkt dat Reinier S. op 12 december 1996 zijn toen 30-jarige partner Gonda heeft vermoord en dat hij vervolgens brand heeft gesticht in hun woning aan de Hoofdstraat 163 in Hoogezand.

Om Reinier (destijds 31 jaar) achter de tralies te krijgen, moet alleen nog eventjes worden bewezen dat hij inderdaad die misdaad heeft begaan. Officier van justitie Marcel Wolters gaat dat maandag, ruim elf jaar na dato, proberen.

Stel dat Reinier S. wordt vrijgesproken, omdat de rechtbank ondanks alle uitvoerige onderzoeken (die miljoenen guldens en euro's moeten hebben gekost) niet de overtuiging krijgt dat hij schuldig is. Het valt zeer te betwijfelen dat met een vrijspraak ook de verdenkingen tegen hem zullen verdwijnen.

Het lot van Reinier S. is waarschijnlijk dat hij de rest van zijn leven zal worden gezien als de moordenaar van Gonda.

Met of zonder veroordeling.

Reinier S. werd twee maanden na de brand aangehouden. Hij zou, via het alarmnummer 112, de brand hebben gemeld nog voordat die was uitgebroken.

En zijn alibi rammelt.

Na vijftig dagen komt hij op vrije voeten. Het toenmalige Nederlands Forensisch Instituut (NFI) stelt dat er brand is gesticht, maar dat er geen aanwijzingen zijn dat Gonda is vermoord. Reinier blijft verdachte, maar in augustus 1997 wordt het onderzoek tegen hem gestaakt.

Op de dag dat Gonda 37 jaar zou worden, op 27 januari 2004, heropent de politie het onderzoek. Er wordt (opnieuw) een nauwgezette reconstructie gemaakt bij de woning aan de Hoofdstraat. Later wordt de brand zelfs 'nagespeeld' waarbij TNO en forensisch specialisten uit Engeland worden ingeschakeld.

Dit leidt tot een nieuwe hypothese.

In november 2004 wordt Reinier S. voor de tweede keer gearresteerd.

Even ziet het er naar uit dat de zaak wordt opgelost. De Groninger rechtbank (raadkamer) beslist echter dat er onvoldoende 'ernstige bezwaren' zijn om S. langer vast te houden en gelast zijn vrijlating.

Dat is een fikse streep door de rekening van politie en justitie.

Het onderzoek gaat evenwel door. Het zal nog tot februari 2007 duren alvorens justitie besluit Reinier S. te dagvaarden en voor de rechter te brengen.

Reinier S. heeft altijd ontkend iets met de dood van Gonda te maken te hebben. Hij was die voor Gonda fatale avond laat thuisgekomen, ontdekte de brand, belde 112 en wist zijn twee kinderen uit de brandende woning te halen.

Een (gehoopte?) heldenstatus heeft het hem nooit opgeleverd.

De rechtszaak die maandag begint is het resultaat van zijn arrestatie in 2004 en het onderzoek dat ook daarna werd voortgezet.

Advocaat Erik de Mare meent dat het openbaar ministerie niet het recht heeft Reinier S. te vervolgen. De wet stelt dat iemand alleen voor een tweede keer kan worden vervolgd op grond van nieuwe feiten. Het standpunt van De Mare is dat er een nieuwe hypothese is gemaakt op basis van oud feitenmateriaal.

'Dat is geen novum zoals vereist, maar het is oude wijn in nieuwe zakken.'

De rechtbank zal zich hier maandag, nog voordat de zaak inhoudelijk kan worden behandeld, over moeten uitspreken.

Mochten de rechters De Mare in zijn juridisch verweer volgen, dan is de zaak zoals dat heet 'stuk'.

Reinier S. kan dan als vrij man met de eerste vlucht terugkeren naar Curaçao waar hij de laatste maanden verbleef.

Blijft de zaak maandag in de rechtbank overeind, dan zal wellicht eindelijk antwoord komen op de vele vragen die al elf jaar lang onbeantwoord zijn gebleven.

Bijvoorbeeld waar het geld (350.000 gulden) is gebleven dat kort voor de brand zou zijn weggehaald uit de kluis in de woning. Volgens de politie is dit niet het werk geweest van een brandstichtende inbreker, maar heeft de gokverslaafde Reinier hier de hand in gehad.

Vorig jaar deed misdaadverslaggever Peter R. de Vries een uiterste poging Reinier S. uit de tent te lokken. De Vries zette een undercover in zoals hij dat later deed bij Joran van der Sloot in de zaak van Nathalie Holloway.

De uitzending leverde niet het ultieme bewijs op, maar wel een beeld van een vreemde snuiter die nogal wat moeite doet zichzelf in de problemen te brengen.

Rob Zijlstra

reinier spreekt - beeld uit tv-uitzending van

peter r. de vries die een undercover inzette om

de man uit de tent te lokken.