Met het strafrecht weet je doorgaans aardig waar je aan toe bent.
Zo heel ingewikkeld is het nou ook weer niet, het is geen wiskunde.
Je moet wel altijd bij de les blijven.
Een moordenaar heeft of een moord gepleegd of zich schuldig gemaakt aan doodslag. Voor de een maakt het niet uit, voor de ander kan het jaren schelen.
In moordverband geldt dat Nederland een van de weinige landen zonder juryrechtspraak is waar levenslang ook echt is zo lang je leeft.
Wie een pak melk meeneemt uit de winkel zonder te betalen, steelt en maakt zich schuldig aan diefstal.
Diefstal is wegnemen wat een ander toebehoort.
Daarom doet wie een pak melk in de winkel zonder te betalen leegdrinkt, niet aan diefstal, maar aan verduistering.
Wie een tankstation met bivakmuts over de kop binnentreedt en de medewerker met de achterkant van het nepvuurwapen een klap op het hoofd geeft en vervolgens de kassa afroomt, zal terecht moeten staan voor diefstal met geweld.
Zou de geschrokken medewerker na die klap het geld zelf aan die bivakmuts geven, dan is het afpersing.
Want niet zelf weggenomen.
In de krant zal in beide gevallen staan dat er, meestal rond sluitingstijd, weer twee brute overvallen zijn gepleegd.
Een gewelddadige diefstal is goed voor maximaal negen jaar gevangenisstraf.
Maar wie zoiets akeligs doet 'op de voor nachtrust bestemde tijd' of in een 'spoortrein die in beweging is' moet rekening houden met drie jaren extra.
In de loop der jaren is het strafrecht een groot vangnet geworden van menselijk gedrag dat we in het algemeen afkeuren.
Hierbij is aan zo mogelijk alles gedacht (kun je van je echtgenote stelen, een dode vermoorden?) en ook opgeschreven.
Wat niet is beschreven, is niet strafbaar.
Helder.
Wat ik, als niet-jurist, wel altijd lastig vind is oplichting.
Komt op grote schaal voor.
Misschien zijn er wel meer oplichters dan 'pak 'm beet' dieven.
Bij oplichting zijn vrijwel altijd twee actieve partijen vereist. Een moordenaar in spé met mes of pistool kan een willekeurig slachtoffer uitkiezen, doe je niks aan, een dief pakt wat hij bij gelegenheid wegnemen kan.
Een oplichter heeft voorafgaand aan de oplichting altijd een (dan nog onwetend) slachtoffer nodig die in zekere zin op grond van vertrouwen of zijn handelsgeest meewerkt.
Groot, middel en klein ondernemend Nederland wordt al jaren geteisterd door advertentiefraudeurs.
Ze zeggen dat deze criminele sector die stevig in Noord-Nederland is geworteld, jaarlijks zo'n 400 miljoen euro bijeen graait.
Dat is nationaal gezien en dag en nacht ruim 45.000 euro per uur.
Feestdagen meegerekend.
Daar zegt een Holleeder vast U tegen en in de Tweede Kamer zijn er al eens vragen over gesteld.
Deze week kreeg ik een vonnis onder ogen van de rechtbank in Zwolle. In dit vonnis wordt gehakt gemaakt van een bedrijf dat op papier is gevestigd in Hoogezand: Roma BV.
Roma BV heeft een internetsite die Gemeenteregister.nl heet.
Daar staan advertenties op.
Nu zou je denken dat een adverteerder op die site heeft meegewerkt aan de plaatsing van zo'n advertentie en daar dan ook geld voor heeft willen betalen, omdat ‘ie denkt dat dat uiteindelijk ook weer geld oplevert in de verwachting - o handelsgeest - dat u denkt, goh, mooie advertentie, ik ga daar iets kopen.
Maar dat is niet zo, zegt de rechtbank in Zwolle.
Gemeenteregister.nl van Roma BV heeft een ondernemer op haar gebruikelijke wijze misleid en bedrogen.
De misgeleide, oordeelt Zwolle, hoeft de rekening van de advertentie (36 x 99 euro ex) niet te betalen omdat hij die de advertentie, ondanks handtekening onder een overeenkomst, nooit heeft gewild.
Bovendien, zo oordeelt Zwolle, staat het geld dat Roma wil hebben, niet in verhouding tot de geleverde prestatie.
De advertentie op Gemeenteregister.nl is waardeloos, aldus het Zwolse oordeel.
In de wandelgangen hoorde ik dat dit wel eens een heel belangrijk vonnis zal kunnen blijken in de strijd tegen advertentiefraudeurs en hun vele miljoenen.
Nu zou je kunnen denken, gezien het gehalte aan list en bedrog, dat zoiets een zaakje is voor een strafrechter.
Maar het was civiel.
En dan moet je pas echt voorzichtig zijn.
Gemeenteregister.nl kent allerlei varianten dan wel soortgenoten.
Zo is er een Gemeentelijkebedrijvengids.nl en een Internetgemeentegids.nl.
Deze laatste is zelfs sponsor van de voetbalclub uit Veendam.
Op hun shirts maken de Veendamvoetballers in de Jupiler League reclame voor deze website.
De kamers van koophandel roepen al jaren tegen ondernemend Nederland dat je vreselijk moet oppassen voor dit soort sites en de bureaus die er achter schuil gaan.
Voor je het weet heb je een advertentie met loze waarde, maar wel voor duizenden euro's, aan de broek.
Nu moet ik nog beter oppassen.
Ik kan zonder problemen achteraf schrijven dat Veendam waardeloos voetbalde de laatste keer, dat het niet om aan te zien was, dat er vooral op rechts te weinig daadkracht jegens het leer was.
Maar om dergelijke kwalificaties los te laten op een sponsor is civiel gezien bloedlink.
Ik moet opletten dat hier niet de suggestie wordt gewekt dat ik het door de Zwolse rechter verdorven genoemde Gemeenteregister.nl in een adem noem met bijvoorbeeld de sponsor van Veendam.
Voor je het weet ben je partij in een civiele kwestie en dan weet je het maar nooit waar je aan toe bent.
Rob Zijlstra
UPDATE - andere zaak - rechtbank groningen - 11 juni 2008
In een andere zaak heeft de rechtbank Groningen vonnis gewezen. Hier betreft het een bedrijf uit Assen dat volgens het vonnis bedrijven een instellingen geld uit de zak klopt zonder tegenprestatie. Dat is in strijd met de goede zeden, waarmee de vermeende overeenkomst nietig is. Het bedrijf, een eenmanszaakje, moet nu 80.000 euro terugbetalen aan een ziekenhuis in Apeldoorn.
UPDATE - UITSPRAAK RAAD VAN DISCIPLINE - berisping advocaten - 23 juni 2008
De Raad van Discipline heeft de advocaten Martin Schuring en Kristiaan Spoelstra (Tiebout Advocaten) berispt. De deken van de Groninger advocatuur Sj. Dijkstra had een klacht tegen de twee ingediend. Die is nu gegrond verklaard.
Schuring en Spoelstra treden op namens het bedrijf Roma BV uit Hoogezand dat bedrijfsgegevens en advertenties verkoopt voor haar website gemeenteregister.nl . Het bedrijf is regelmatig in verband gebracht met advertentiefraude. Ondernemers die weigeren de rekening voor een dubieuze advertentie te betalen, krijgen een incassobrief van Schuring en Spoelstra. Daarin wordt gedreigd met juridische procedures tegen de ondernemer als de betaling uitblijft.
Volgens de raad hebben de twee advocaten willens en wetens onjuiste informatie verspreid. Daardoor hebben zij derden (ondernemers) benadeeld en het vertrouwen in de advocatuur geschaad. Ook handelden Schuring en Spoelstra in strijd met de eed die zij hebben afgelegd. Advocaten mogen geen zaken verdedigingen waarvan zij weten dat die niet gerechtvaardigd is.
Volgens de raad hadden Schuring en Spoelstra moeten en kunnen weten dat zij een omstreden bedrijf faciliteren.