Er zijn rechtbankdagen waarop je niet ontkomt aan gedachten dat de mens slecht is.
Donderdag was zo'n dag. Twee verschillende zaken met twee verschillende verdachten. De een lijkt aan het begin te staan van een criminele carrière, bij de ander is het de bedoeling, gezien de strafeis, dat 'ie in de nadagen zit. Er waren ook overeenkomsten. Beide ontkennen vooral, zijn behept met een slecht geheugen en beide weigeren psychiaters en psychologen tot hun brein toe te laten.
Wij zijn niet gek, zeiden ze.
De beginneling – een 22-jarige jongen uit Noord-Groningen – dreigde zijn moeder te vermoorden. Hij mag zijn ouders niet, omdat hij denkt dat zijn ouders hem niet mogen. "Ik ben een ongewenst kind. Ze hebben liever mijn broer."
Hij terroriseert zijn ouders, zei de officier. Zelf ziet hij dat anders. "Er gebeurt wel us wat. Ik scheld wel eens en dan floepen er dingen uit, maar daar meen ik dan niets van. Ik zou mijn moeder nooit slaan."
De officier van justitie somde op: borderline-trekken, passief, impulsief, vijandig, geen verantwoordelijkheidsgevoel, een nogal grote zelfoverschatting. De ouders – "heel normale mensen" (officier) – deden uiteindelijk aangifte, waarop de politie de voordeur opentrapte om zoonlief die zich verschanst had in de slaapkamer, te arresteren. Dit nadat hij weer eens in woede was uitgebarsten omdat de ouders weigerden de autorijlessen te betalen. "Ze beloven dat al twee jaar." Kort daarvoor was het tot een handgemeen gekomen omdat het voorgeschotelde bord nasi hem niet aanstond: er zat geen saté bij.
Een kijkje tussen de oren wordt zeer wenselijk geacht.
Hij hield vol: "Ik ben niet gek."
De rechter: "Als je je voeten onder de tafel van je ouders steekt en er staat nasi op tafel, dan eet je nasi. Kom op zeg, je bent 22, geen kind van 12."
Hij: "?"
Rechter: "Het is niet erg toe te geven dat er iets met u aan de hand is. ADHD is niet erg, daar kun je niets aan doen, niets om voor te schamen. Je draagt een bril, daarvoor ben je bij de opticien geweest. Dat was toch ook niet erg?
Hij: "Mow, neuh."
Rechter: "U krijgt nu hulp aangeboden. Pak die met beide handen aan."
Zoonlief: "Er is niks met mij aan de hand. Als ik straks vrijkom, haal ik mijn spullen op en dan wil ik mijn ouders nooit meer zien." Hij heeft al onderdak gevonden elders in het dorpje in Noord-Groningen.
De officier eiste vijftien maanden celstraf, vijf voorwaardelijk.
Nog minder gek is de man uit de regio Hoogezand die wordt verdacht van het gooien van molotovcocktails naar twee woningen, het inrijden op politiemensen en verkrachting van zijn stiefdochter. In al deze genres is hij eerder veroordeeld. Vandaag is hij jarig (36). Gezegd werd dat hij nuchter een heel aardige man is. Maar hij is zelden nuchter. Kistje bier per dag.
Goed, dat met die molotovcocktails, daar was hij bij aanwezig geweest, maar hij had niet gegooid en het was niet zijn idee. Kom nou, er lagen kinderen in die woningen te slapen. Een steen door de ruiten okay, maar een molotovcocktail gaat mij te ver. Ingereden op politiemensen? Kan ik mij niet herinneren. Ja, wel dat ik die avond ben gebeten door een politiehond. Maar daarna had ik een black-out. Ook gedronken toen? Ja, anderhalf kratje.
De sfeer in de rechtszaal wordt niet vrolijker als de beschuldiging van verkrachting van zijn zwakbegaafde stiefdochter aan de orde komt. Een keer of twintig. Onder het genot van pijpjes cocaïne. Zijn vrouw had een stuk of tien keer meegedaan. Allemaal flauwekul, bromde hij. Hooguit had hij wat gestreeld. Gefriemeld misschien. Hij antwoordde toen de rechter hem daar naar vroeg: "Nee, dat van dat pijpen, dat is uit de duim gezogen." Zijn advocaat zei het iets minder beeldend: "Dat meisje leeft niet in de realiteit. Ze fantaseert. Zij kijkt tegen de binnenkant van haar oogleden aan."
En de tranen dan? "Ach, er bestaan ook vreugdetranen." (advocaat)
De klappen? "Minister Donner kan wel meer willen, een pedagogische opdonder is niet verkeerd." (advocaat)
Ondertussen wilde de verdachte doen geloven dat het meisje geheel vrijwillig met haar moeder vrijde. En het was niet hij, maar de moeder geweest die haar kind met elektriciteitsdraden aan het bed had vastgebonden.
Het licht in de zittingszaal flikkerde even.
Acht jaar gevangenisstraf, zei de officier van justitie.
Rob Zijlstra