Wednesday, February 01, 2012
Ik hield samen met Penny een presentatie voor juffen van scholenbestuur Tangent.
Het is zoveel, stamelde ons publiek.
Ze hadden hun blocnootjes klaar.
"Het hoeft niet, het staat op een wiki," stelde ik ze gerust.
Kijk maar:
wikicursus.pbworks.com.
"Is dat ook zo'n wiki?" vroeg een juf.
"Die heeft ze zelf gemaakt," knikte een andere juf.
Sunday, January 22, 2012
Dit wordt de last post voor Marieke, want mijn jongste zusje is er niet meer.
De laatste maanden was het al bijna niet meer mogelijk de deur uit te komen voor haar.
Maar via internet leefde ze des te intensiever.
Lange mails, links naar sites, hele films stuurde ze door.
Misschien heb ik daarom wel de behoefte om aan internet te melden dat ze er niet meer is.
Maar misschien komt het ook door
de verhalen die mijn wereld maken:
Op de telegraafposten van Diskworld wordt de naam van gestorven medewerkers doorgegeven als dienstbericht dat herhaald blijft worden.
Voor altijd heen en weer pingend tussen de lange rijen seintorens.
‘I know about Sending Home,’ said Princess. ‘And I know the souls of dead linesmen stay on the
Trunk.’
‘Who told you that?’ said Grandad.
Princess was bright enough to know that someone would get into trouble if she was too specific.
‘Oh, I just heard it,’ she said airily. ‘Somewhere.’
‘Someone was trying to scare you,’ said Grandad, looking at Roger’s reddening ears.
It hadn’t sounded scary to Princess. If you had to be dead, it seemed a lot better to spend your
time flying between the towers than lying underground.
Terry Pratchett, Going Postal p53/202
Ik was niet de enige, die het droevige bericht door wilde geven.
En later in de week kwam ik er achter dat missen anders is geworden.
"Kun je me nog wat files sturen?" vroeg een vriendin van mijn zus. Om haar nog eens te kunnen lezen.
"Ik heb foto's van haar Flickrsite gedownload" mailde een vriend. Om haar nog eens te kunnen zien.
"Kun je op haar MacBook zoeken naar een geluidsbestandje uit 2007?" vroeg een ander. Om haar nog eens te kunnen horen.
Een internet-herdenkingsmonument heb ik nodig.
Een digitale gedenksteen.
Ik denk dat 't een
wiki wordt.
Monday, October 17, 2011
Alle juffen zaten wat evaluerend om de tafel: wat heeft de cursus Coöperatief Leren ons opgeleverd?
Er zijn werkvormen die je wat vaker inzet, en werkvormen die je niet ziet zitten, was de conclusie.
De volgende vraag was: wat gaan we verbeteren?
Na een nadenkende stilte aarzelde één juf: alles wat preciezer volgens het boek doen?
Het was het goede antwoord en alle juffen zuchtten blij, verlost van de taak van het meedenken.
Soms is een cursus niet genoeg om juffen de voordelen van samenwerken te laten inzien.
Eigenlijk, zegt de blog
Learn and Lead, moet je organisatie doordrongen zijn van samenwerken.
- Laat je iedereen ongevraagd weten waar je mee bezig bent?
- Vraag je openlijk hulp met dingen die je niet goed kunt?
- Kom je te hulp als iemand hulp vraagt?
- Deel je je informatie, je leuke lessen, je goede sites?
- Probeer je je netwerk te vergroten?
- Durf je openlijk fouten te maken en dat toe te geven zodat anderen er ook niet meer bang voor hoeven te zijn?
- Kun je een omgeving creëren waar iedereen graag leert van elkaar?
Een mooie manier van samenwerken vond ik in een
presentatie van Kobus:
samen de virtuele hulpvrager opbouwen via data: wiki, Yammer, social media.
Als je zo kunt samenwerken, dan is er iets geland bij de juffen, wat niet alleen in het klaslokaal kan blijven.
Alle juffen zaten om de tafel: wat is een goede werkvorm om de cursus Coöperatief Leren te evalueren?
We deden dat met een cooperatieve werkvorm, dus iedereen kwam aan de beurt om iets te opperen.
Wat bij de nabespreking meermalen boven kwam drijven was: kosten die werkvormen in de vergadering nou niet te veel tijd?
We spraken af dat we de werkvormen wat spaarzamer zouden gebruiken.
Met de overgebleven tijd zouden we, onder 't genot van 'n kopje thee, de nieuwste werkvormen met elkaar kunnen doorspreken.
Ken je
deze site trouwens al?
(plaatje van familymwr, de Olympische zomerspelen van 2008)
Sunday, October 02, 2011
Sommigen zien dat ik nauwelijks blog.
Anderen vragen waar ik tegenwoordig twitter, want op Twitter is niks meer te zien.
"Hoe komt 't dat je niet meer naar congressen gaat, niet meer op openingen te zien bent?"
"Geef je eigenlijk nog wel eens keynotes?"
Collega's die 't antwoord op die vragen weten,
vragen wanneer ik foto's van mijn pup op mijn blog zet.
Voor jullie: Hier is Petje.
Hij is een aussie, een reutje, een zachte pup met humor.
En hij is leuker dan ICT. Niet gedacht dat dat kon, he?
Created with flickr slideshow.
Sunday, September 04, 2011
Ik heb dit jaar de lessen begrijpend lezen uitgebreid met zo'n 20 minuten. Zonder 'n letter te lezen.
We kijken eerst naar één of meer filmpjes over het onderwerp.
De aller-ijverigsten hebben de filmpjes al thuis op de wiki bekeken: leuk om te weten waar 't morgen over zal gaan.
Het zijn meest Youtubes, gewoon in 't Engels en niet ondertiteld: kijk wat je ervan begrijpt.
Na 'n filmpje hebben we veel te bespreken en soms wat terug te kijken.
De eerste keer vond mijn groep 8 het jammer van de tijd, want begrijpend lezen duurt toch al zo lang.
Afgelopen week kozen ze begrijpend lezen als eerste vak van de dag:
"dan hebben we begrijpend lezen gehad, en het begint tenminste leuk".
Gisteren sprak ik een moeder: "Ja, natuurlijk ontzettend wennen in groep 8,
maar begrijpend lezen vinden ze interessant. Nou ja, de inhoud dan."
Zo had ik begrijpend lezen nog nooit bekeken: dat het over iets anders zou kunnen gaan dan de inhoud.
Lezen gaat altijd over de inhoud en begrijpend lezen gaat over 't begrijpen van die inhoud.
Wanneer je al iets van 'n onderwerp weet, begrijp je daarna een tekst erover beter.
In mijn handleiding staat dat ik de voorkennis van mijn groep moet activeren voordat ik aan de tekst begin.
Maar de achtergrondkennis van mijn leerlingen is niet zo breed.
Met de filmpjes breng ik dus voorkennis over 't onderwerp van de tekst aan.
Tot nu toe (net twee weken na de vakantie) ben ik heel tevreden over mijn extra tijdsinvestering.
Na zo'n filmpje valt me op dat de discussies nu ook bereikbaar zijn voor mijn slechtere lezers.
Misschien komt dat omdat ze zich een houding hebben aangemeten van: "bij begrijpend lezen hou ik mijn mond".
Kletsen over filmpjes valt buiten het bereik van begrijpend lezen, dus daar kun je je geen buil aan vallen.
Maar ik denk dat ze door de langere begrijpend-lees-tijd ook langere verwerkingstijd hebben,
en dus iets makkelijker in de tekst van de methode komen.
En nou zit ik te twijfelen: de volgende toets van begrijpend lezen gaat over Robert Falcon Scott.
Niet meteen een held die nog kan bogen op enorme bekendheid bij mensen onder de honderd.
Ga ik mijn leerlingen een keertje zonder voorkennis de tekst in sturen, of zetten we toch nog even 't digibord aan?
Sunday, August 28, 2011
Vorig jaar probeerde mijn school
Rekentuin uit, een online programma om kinderen sneller te laten rekenen.
Dit jaar gaan we betaalde accounts aanschaffen.
Niet voor iedereen, maar voor de kinderen waarvan we denken dat ze ervan kunnen profiteren.
Waarom?
- De accounts zijn gewild. Wie er geen krijgt van school is verdrietig, wie er WEL eentje krijgt, gebruikt 'm goed of is 'm kwijt.
- Kinderen die Rekentuinieren, worden een beetje enthousiaster over rekenen. Rekenen wordt leuker of rekentuiniertjes worden bewuster van hun rekenvermogens.
- Kinderen met een Rekentuin-account worden beter in de Rekentuinsommen, dat kun je zien op de grafieken voor de juf.
- Rekentuin betrekt ouders in het oefenproces van rekenen: juf probeert 10 minuutjes op school te reserveren, ouders proberen hun kind 10 minuutjes thuis achter de computer te laten oefenen (langer mag!). Voor sommige ouders is de vraag "Wat kunnen wij doen?" opgelost, voor anderen is het de eerste keer dat juf hun betrokkenheid in een grafiek kan laten zien.
Lost Rekentuin de automatiseer-problemen op? Nou, nee.
- Het blijkt helemaal niet zo makkelijk om de langzame rekenaars 10 minuten uit te roosteren: je wilt niet in hun "leuke tijd" knippen, en meestal zitten ze in de langste instructiegroep en zijn ze 't laatst klaar. Bovendien blijkt de groep van rekentuiniertjes te overlappen met de groep kinderen die extra lezen. Het vinden van 10 minuutjes op school valt NIET mee.
- In een half jaar Rekentuin worden kinderen niet zoveel beter dat het duidelijk wordt in het leerlingvolgsysteem. In een systeem dat steeds vaker harde cijfers eist, moet een juf op rekenlol durven sturen.
- Het kijken naar de vorderingen van de kinderen "moet even in je systeem komen". Alle juffen zijn ervan overtuigd dat praten met de kinderen over hun Rekentuin-vorderingen positief bijdraagt aan de lol in rekenen, maar het bezoeken van de site moet een routine worden die je niet vergeet na een drukke dag, met vergaderingen of oudergesprekken, nakijkwerk en lesvoorbereidingen.
Sunday, July 17, 2011
In een ideale wereld leren lieve, geïnteresseerde kinderen een heleboel bij een zorgzame, kundige juf.
Op alle andere werelden gaat er wel eens iets mis en moeten we 'even praten'.
Ellen Bremen is professor in communicatie en heeft
de twaalf meest effectieve zinnen opgeschreven voor zo'n gesprek.
Ik noem haar favoriete 10:
- "Ik maak me zorgen over ..." De ik-boodschap leidt de focus van 't probleem naar de gevoelens van de boodschapper. Dat haalt de angel er een beetje uit.
- "Het is niet leuk om te horen, maar het is ook moeilijk om je dit te moeten zeggen." Bij slechtnieuwsgesprekken is dit volgens de schrijfster een manier om je medeleven te uiten wanneer je straf uit moet delen. Een manier om te weerspreken dat je lol beleeft aan straf geven.
- "Wat wil je bereiken?" Het vragen naar het eindpunt helpt leerlingen soms weer 't pad te vinden dat naar dat doel leidt. Zo kun je ze vlot trekken als ze verzanden in details.
- "Het is mijn taak om het geheel te overzien" Voor studenten die er geen gat meer in zien, is dit een manier om aan te geven dat je vaker met dit bijltje hebt gehakt en dat we eerst nog legio mogelijkheden gaan uitproberen voordat we het moede hoofd in de schoot leggen.
- "Gebeurd is gebeurd, laten we kijken hoe we verder gaan" Aan verklaringen hoe dingen zijn fout gegaan kun je beter weinig tijd besteden, als je wilt proberen het nog goed te maken.
- "Jouw ... had dit positieve effect: ..." In plaats van algemene complimenten, probeer je specifiek te zijn. Weg met "leuk" en "goed".
- "Weet waar je talenten liggen" Bij training geef je complimenten, bij 't ontwikkelen van zelfstandige denkers wijs je leerlingen op hun sterke kanten.
- "Het maakt me zo boos/Het beledigt me zo, dat je ..." Weer focus op jouw gevoelens als gevolg van een actie van de leerling.
- "Vertel eens wat meer over ..." Het verwoorden helpt leerlingen soms hun gedachten op een rij te krijgen en tegelijkertijd kom je wat te weten over wat er in 't bolletje omgaat.
- "Dit had ik heel graag eerder willen weten" Wanneer een leerling op 't laatst moment flexibiliteit van je vraagt, mag je 'm wijzen op 't feit dat tijdig overleg heel wat vriendelijker was geweest.
Zonder iets nieuws aan te roeren vond ik het toch een leuke lijst.
Ellen Bremen's algemene tips:
geef directe kritiek, maar met respect
geef complimenten zo specifiek mogelijk
stel vragen die het gesprek gaande houden.
(plaatje "Mother and son" van joanneQEscober (tacit requiem) )
Sunday, June 26, 2011
Ik had een filmcrew op bezoek. Of ik een
quitclaim wilde tekenen.
Een quitclaim is een papier waarmee je afstand doet van je
portretrecht gedurende de opnames.
Zodat je, na weken van editten van het filmpje, niet alsnog kunt weigeren mee te werken.
Of achteraf geld vragen voor je medewerking, of bezwaar maken tegen publicatie van gekke bekken die je hebt getrokken.
Een regisseur dekt zich met 'n quitclaim in tegen problemen achteraf, wanneer de meeste kosten al gemaakt zijn.
Vanuit dat standpunt zijn die quitclaims heel begrijpelijk.
Bij mijn leerlingen ligt het maken van 'n filmpje voor publicatie ingewikkelder.
Hun portretrecht ligt namelijk niet bij hen, maar bij hun ouders.
Op het moment dat er een camera-crew opdaagt,
kunnen mijn leerlingen niet zeggen dat 't oké is en dat ze gefilmd mogen worden.
Dat moeten ze thuis vragen en degene die ze wil filmen wil die toestemming zien of horen.
De juf mag ook geen toestemming geven om te filmen,
want zij is wel verantwoordelijk, maar heeft géén portretrecht over haar leerlingen.
Dus toen we naar een beurs gingen waar media aanwezig zouden zijn,
vroeg de organisator aan school om de portretrechten te regelen.
Aan de snelheid waarmee ik de formulieren terugkreeg, merkte ik dat de ouders al gewend waren aan deze vraag.
Maar de media en evenement-organisatoren zijn er nog niet zo bekend mee, merkte ik, toen we op een techniek-event waren.
Ik had mijn rug niet gekeerd of daar zag ik een leerling voor de camera met een microfoon onder zijn neusje.
Ik probeerde de journalisten uit te leggen dat ik geen toestemming kon geven,
maar ze hielden vol dat ze op uitnodiging van het evenement waren.
Ik probeerde ze uit te leggen dat ze daarmee géén portretrechten hadden geregeld,
omdat ik als juf ze niet kon geven en ik had geen quitclaims laten invullen.
De journalisten vonden 't raar wat ik zei en zagen geen probleem.
De organisatoren losten 't voor me op door de toestemming in te trekken
voor 't half uur waarin ze mijn groep hadden gefilmd.
Vroeger kwam je klas nooit in de krant of op tv.
Toen hoefde je je geen zorgen te maken over wat er op internet werd gezet.
Tegenwoordig knutsel je als juf zelf een quitclaimpje in elkaar.
Of je laat je verrassen door een organisatie die 't niet geregeld heeft.
Hoe doet jouw school dat eigenlijk?
Hebben jullie een standaard quitclaim? Of heb je dat geregeld met andere rechten?
Saturday, May 28, 2011
Sommige woorden zijn een belediging voor juffen.
Bij "professionaliseren" gaan mijn stekels omhoog: Ben professioneel genoeg, dankjewel.
Opbrengstgericht was er ook zo eentje.
Alsof ik een beetje zit te kleien, zeg. Nooit gemerkt dat ze na 8 jaar basisschool kunnen lezen en schrijven, qua opbrengst?
Harm Klifman vindt "opbrengstgericht" een móói woord.
Voor hem is het geen "kijken of juf d'r iets van kan",
maar een visie op de hele onderwijsorganisatie: iedereen doet mee om opbrengst van onderwijs te genereren.
Hij stuurde me
een soort cursus en ik dacht: "ik ben 't eigenlijk best wel met 'm eens."
Daarmee verraste ik mezelf.
Ik zeg heel eerlijk: het is geen makkelijk lezend boek, dat boek van Harm.
Sommige zinnen gaan 5 regels door en na iedere zin moest ik vaak even vertalen.
"Natuurlijk is de toezichthouder geïnteresseerd in zowel 'kloppende opbrengsten' (conform de verwachtingen) als in de afwijkingen, maar hij zal zijn oordeel dienaangaande opschorten tot na kennisneming van het commentaar van de bestuurder bij die afwijkingen."
Ik vertaal: De raad van toezicht kijkt hoe scholen hebben gepresteerd. Als van 'n school de opbrengsten niet naar verwachting zijn, dan vraagt de raad 't bestuur wat er aan de hand is.
Het boek is formeel geschreven, een beetje stadhuistaal, en bevat ook nog eens veel woorden die je als juf niet vaak tegenkomt.
En toch is het misschien best leuk om er je tanden in te zetten.
Ik vond 't boeiend om te lezen wat de zorgen zijn van de lagen boven mij, in school en bestuur.
Zij zitten met vragen als: hoe kan ik sturen op betere prestaties van scholen, zonder juffen tekort te doen.
Wanneer kan ik tevreden zijn met opbrengsten? Wanneer zit ik er te dicht op en wanneer laat ik 't teveel op z'n beloop?
Zeker de lagen boven mijn directeur ken ik alleen van oekazes, plannen en verslagen.
Ze zijn niet sterk in vertellen wat hun bijdrage is aan 'mijn' onderwijsopbrengst.
Eigenlijk zou m'n bestuur me dit boek cadeau hebben moeten doen, om dat eens haarfijn uit te leggen.
"Weten en verbeteren" zet op een rijtje wat iedereen van iedereen in de schoolorganisatie moet weten
om zo efficiënt mogelijk te werken.
Dat vond ik interessant om te lezen want, eerlijk gezegd, ik wist 't niet en de eisen om informatie stoorden me.
Als je leest dat bestuurlijke lagen boven je 't nodig hebben om hun bijdrage te leveren aan jouw onderwijsopbrengst,
dan kun je d'r net meer geduld voor opbrengen.
Qua opbrengstgericht.
Sunday, May 22, 2011
photo © 2009 John Lustig | more info (via: Wylio)
Margreet vond 't hoog tijd dat ik ging Swinxsen en stuurde er eentje op.
Ik sjanghaaide een juf en zette 't ding in haar klas,
met de vraag om me te waarschuwen als haar kleuters 't ding door hadden.
Er was een dik kwartier voorbij voordat ik werd gehaald om te komen kijken naar stoelendans.
Hoe makkelijk kan 't leven van een computerjuf zijn?
De Swinxs is spannend voor juffen omdat-ie leren en bewegen combineert.
Hoewel ouders soms nog de indruk hebben dat juffen vooral roepen dat kinderen stil moeten zitten,
wordt er wat af
bewogen in de klas.
De klas beweegt,
rekenen met de bal,
met sprongen vooruit,
spelletjes tussendoor,
schrijfmotorische oefeningen.
Je zou je af kunnen vragen of kinderen nog wel leren stilzitten.
Dat heeft een reden, al dat gewiebel dat door de juf in gang wordt gezet.
Wanneer je beweegt, werken je hersens beter
volgens een onderzoek in Chicago.
Kinderen die achterlopen in rekenen en lezen krijgen daar het eerste half uur square dancing.
Dat is namelijk flink inspannend: 'n aerobische activiteit die bovendien ook concentratie en coördinatie vergt.
Het dansen leverde een verbetering op van 2x zo goed lezen en 20x zo goed rekenen.
Da's niet mis, toch?