REUK & SMAAK: Hoe goed kunnen wij ruiken?
Wij willen graag met U enkele denkbeeldige geurtesten bespreken, die we in de praktijk echt hebben uitgevoerd.
Daarvoor plukken we een honderdtal willekeurig proefpersonen (leken) zo van de straat evenveel vrouwen als mannen in de leeftijd van 15 tot 75 jaar. We geven ze een redelijke vergoeding (zeg: 25 Euro per uur).
De proeven worden dubbel-blind uitgevoerd, d.w.z. de proefpersonen weten niet wat ze gaan ruiken en wij weten het zelf ook niet. We laten een assistente uit een groot aantal (meer dan 100) producten één gram van onderstaande stoffen afwegen in aluminium houders afgesloten met een kurk.
Daarna geven de proefpersonen voldoende tijd (1 á 2 minuten) om eraan te ruiken en op te schrijven wat ze ruiken. We beloven aan de beste geurwaarnemers een drietal fraaie prijzen, te weten een draagbaar televisietoestel, Ipod en radio.
De proefpersonen horen diezelfde dag nog geen uitslag maar worden gevraagd de volgende dag op precies de zelfde tijd de proef te komen herhalen. De daarop volgende dag nog eens, maar nu krijgt elk een lijstje met 25 mogelijke identiteiten van de producten. Daarna volgt de uitslag.
De criteria voor de antwoorden waren:
-
één punt voor de juiste identiteit van het product;
-
een halve punt voor een afgeleide identiteit (bijvoorbeeld citroen i.p.v. sinaasappel, en vla of zoet voor vanille);
-
geen punten voor intensiteit (sterk of zwak) en preferentie (lekker of vies).
De uitslagen waren:
-
Na de eerste zitting: gemiddelde score 3 (drie) punten, in de range van 1 tot 5, meest frequente fout een voorkeursbeoordeling: lekker of vies. Na deze zitting werd door de deelnemers gedurende een half uur over de geroken producten gediscussieerd.
-
Na de tweede zitting: gemiddelde score 5 (vijf) punten, in de range van 3 tot 7.
-
Na de derde zitting: gemiddelde score 7 (zeven), in de range van 5 tot 9.
Schijfjes van verschillende citrusvruchten
Voorbeeld geuren:
Geurkwalificatie Referentiestof Andere geurkwalificaties
(één punt) (halve punt)
sinaasappel: sinaasappelolie andere citrusvrucht
vers-gemaaid gras: cis-3-hexenol groene snijbonen, andere groene geur
lavendel: lavendel olie andere bloemengeur
gronderig: geosmin kelderlucht, muffe geur
houtig: cederhout olie potloden, sigarenkistje
kruidnagel: nagelblad olie andere specerij, anjer, rode kool
appel: appel extract andere vruchtengeur
dennennaalden: dennennaalden olie den, kerstboom, terpentijn
anijs: anethol pernod ouzo, gestampte muisjes
vanille: vanilline gele vla, ijsjes of chocolade geur
Uit deze experimenten bleek: