Heksenhiel

Balletje

Artemisia — Thu, 24 Mar 2011 22:46:00 GMT

Je ziet ze haast niet, zo koud is het, zegt de bardame van het strandpaviljoen.

Zonet heb ik een paar uurtjes met Flo langs het strand gelopen. Ik langs de vloedlijn. Flo naaide strand en branding met kleine steekjes aan elkaar. Ze ging niet vooruit maar zigzag tussen zee en strand. Steeds bracht ze me haar balletje of een stok die ik in zee terug moest gooien.

Moest, moest, moest.

Er kwam een schip langs. Zo groot, enorm. Immense torenhoge containers in gekke moderne kleuren, gifgroen, doemden plotseling op uit de mist boven de jade zee. Ik stond verbijsterd op het strand. Flo ging naast me staan, om ook een beetje verbijsterd te staan kijken.

Ik dacht nog, ze denkt vast: daar komen golven van. Maar toen ze ernaartoe rende stopte ze eerst om van de paardenpoep die halverwege het strand lag, te eten. En vervolgens ging ze met haar voeten hippend in de golfjes staan blaffen om… je raadt het al, haar balletje. Terwijl het schip achter haar langsvoer en weer in de mist verdween.

Zwart ribfluweel

Artemisia — Thu, 11 Feb 2010 20:05:00 GMT

Opa is dood. Lang leve opa. Na een korte doodsstrijd is hij vanmiddag tegen vieren heengegaan. En terwijl hij vertrok naar verre of nabije hemelse orden, wie zal het zeggen, zijn geloof was groot, en hij hield meer van God dan van de wereld, hoewel hij altijd heeft getwijfeld aan diezelfde God, verzamelde de hele familie zich in het ouderlijk huis. Binnen luttele uren was al bekend wie er verwittigd moest en waar en wanneer er gecondoleerd zou worden. Zelfs ik kreeg alvast toestemming om de begrafenis bij te wonen. Uit hartelijkheid, dat weet ik. Nee, niet omdat ik naast mijn kinderen moet staan. Zeven jaar doodzwijgen door de familie doorbroken na mijn scheiding met hun vader. Opa was degene die de familiemoraal met ijzeren hand bijeenhield. Hij was ook degene die het zwijgen had ingesteld. Scheiden dat doe je niet, want je trouwgelofte is er een aan God. Meer nog dan aan elkaar. Vandaar dat in de eerste jaren alle hoofden werden omgedraaid en er openlijk partij werd gekozen voor de vader. En zijn zoon. In naam van de heilige geest.

Opa wordt begraven op het kleine kerkhofje. Daar zal de hele familie niet op passen. Misschien is het ook fijner om er buiten te moeten blijven staan. Daar binnen liggen tere herinneringen op een klein grafje met leeuwebekjes. Opa heeft er het grafje voor ons gegraven. Een gedicht geschreven, en hij was de enige die sprak. Hij was ook degene die met zijn grote handen het grafje dicht heeft gemaakt toen wij onze plicht hadden vervuld met een schep aarde. Zo sterk was zijn geloof naast onze ongelovigheid en sprakeloze verstomming. Hij had de kracht en wist het op te brengen zijn jongste kleinzoon aan de aarde en de heer toe te vertrouwen. Ik ben hem er altijd dankbaar voor geweest, en hij wist dat. Ook al bande hij me tot zijn dood. De familie was zo streng in de leer niet, en we waren altijd hartelijk met elkaar geweest. Wonderlijk hoe na iemands dood een hele kring zich als om het middelpunt zich bij elkaar verzamelt. Al dat zaad en nakomelingen van die ene verwekker. Volgens S. waren alle zonen en kleinzonen stoer, hartelijk en zakelijk. Alle dochters en kleindochters huilden. Mooi toch, als je verdriet met zijn allen kunt dragen en draaglijk maken voor elkaar. Ik weet hoe dat gaat in grote families. Ik heb er lang met scheve ogen naar gekeken, en omdat mij dat ook wel wat leek, zo ergens deel van uit te maken, koos ik voor dat huwelijk indertijd. Maar als je niet zo bent geboren, is het ondoenlijk ooit zo te worden. Het was gedoemd te mislukken, de vrijheidsdrang was te groot. Die begon toen ik, nog wankelend op mijn benen na de bevalling, het kerkhofje verliet. Ik ga naar de begrafenis om naast mijn kinderen te staan. Naast dat kleine grafje, waar toen niemand anders aanwezig was, waar nu iedereen zal zijn.
Zo is zijn dood voor mij een dood zonder rancune of verdriet, en een van opluchting. De ban wordt opgeheven. Wat rest is een herinnering aan die man in een zwart ribfluwelen hoveniersjasje, dat hij, als het versleten was aan mij gaf. Die voor zijn schapen een transistor had aangeschaft. Hij hield zelf niet persé van klassieke muziek, maar zette Radio 4 aan in de stal omdat hij had ontdekt dat ze daar kalm en gelukkig van werden. Jaarlijks kwam de schapenscheerder, ook lang nadat het niet meer lucratief was schapen te houden, en dan hielden we een lentefeeest met alle neefjes en nichtjes in de boomgaard. De kleintjes dansten om de in bloei staande appel- en perenbomen, bloemenkransen in hun haar, laarsjes aan. En ‘savonds stookten we een kampvuur. Opa speelde, met een borreltje op, op zijn mondharmonica. Hij was in zekere zin een echte herder. Hij maakte zich altijd erg druk om zijn geweten ten opzichte van God. Want hoe kun je God kennen als je hem bij benadering niet eens kunt bevatten? Een paar jaar geleden ben ik naar een dienst in het kleine kerkje geweest. Omdat mijn zoon daar begraven lag wilde ik er tenminste eenmaal ook binnen de sfeer proeven. Opa zat schuin voor me, twee rijen verderop. Hij keek van me weg bij het binnenkomen. De dienst was heel persoonlijk, en in tegenstelling tot wat ik had verwacht emotioneel. Het ging over het oordeel dat alleen aan God is, en niet aan de mens. Heb ieder ander lief zoals God iedere ziel liefheeft en oordeelt niet, want alleen God kan in de harten kijken. Ik heb de hele dienst gehuild, en voelde me enorm opgelaten, omdat ik mijn tranen niet kon bedwingen, en ook niet weg kon lopen. Bij het verlaten van de kerk knikte opa me toe. Ik ben er nooit weer binnen gegaan.
Hoe vreemd het ook klinkt, ik heb me altijd verwant gevoeld aan opa. Geestverwant. Mijn geloof in het geweten en zuiverheid was vergelijkbaar met het zijne. Ook ik leef als een monnik samen met mijn geweten, vaak niet wetend hoe te handelen, zie zo vaak zoveel kanten, dat ik me uiteindelijk maar richt op het middelpunt in plaats van bakens in de wereld te zetten. Anders zou ik de draad en de weg maar kwijtraken, iets wat ik voortdurend doe maar niet laat merken omdat ik me ogenschijnlijk niet verroer. Daar binnen is het een bruisende en soms kokende ketel.
Zijn angstige onrust kwam volgens zijn eigen idee van rattengif. Vroeger, toen men het nog niet zo nauw nam met gevaar voor besmetting, droeg hij in de zakken van zijn zwarte ribfluwelen jasjes altijd een handje rattengif mee. Zo kon hij gedurende de dag op alle plekken waar hij kwam, naast en in de schuren hier en daar wat korreltjes strooien. Toen hij later ergens had gelezen wat de gevolgen waren voor de mens, hemzelf, wat via zijn handen in zijn lijf was binnengedrongen, was zijn paniek soms zo groot dat ik hem met homeopatische middeltjes mocht behandelen. Het kwam niet in me op dat ik diezelfde jasjes ook droeg. Geen geestverwantschap maar verwantschap in pathologie misschien.
En zo zullen al die honderd nakomelingen hun verhalen en herinneringen hebben. Met mijn dochters sms ik de laatste ontwikkelingen. ‘Ik ga nu naar oma, want ze brengen opa thuis en daar gaan we naar kijken.’ ‘Kijk dan ook goed om je heen, wat ze doen en wat ze zeggen.’ Het tijdsbeeld verschuift nu het hoofd van een familie, een clan, het stoffelijke met het eeuwige verwisselt. Wie doet wat en wie zegt wat. Ik wou het allemaal wel weten, zien, meemaken, met een camera tussen Hollandse polderfamilie door lopen. Wie de zorg voor de schapen nu wil dragen, wie de moestuin, de duiven, de boomgaard. Wie er huilt en wie de leiding neemt. Diedeltje Dei waarom wil je niet huilen, iedereen huilt want de koning is dood. Opa heeft een testament gemaakt, een brief die hij aan zijn twee oudste zonen heeft gegeven. Een paar jaar geleden bezocht hij zijn dochter aan de andere kant van de wereld per vliegtuig. Het vliegen boezemde hem zoveel angst in dat het de juiste gelegenheid bood het onontkoombaar einde eens goed onder ogen te zien. Geen bloemen; bloemen zijn voor de levenden. Zij sms-t terug. Oma was overstuur, want hij lag er zo gek bij. En zijn handen lagen over elkaar in plaats van gevouwen, zoals zij in het ziekenhuis voor hem had gedaan. Dat paste helemaal niet.

Op zijn begrafenis draag ik een zwart ribfluwelen jasje.

Tegenwoordige taal in de media

Artemisia — Thu, 11 Feb 2010 16:04:00 GMT

Ik realiseer me dat ter degen.

Nooit geschoten is nooit raak.

Motsneeuw

Prioriteiten

Artemisia — Thu, 11 Feb 2010 10:31:00 GMT

Enkele gemeenteberichten van deze week.

Ik had een betaald abonnement genomen op de plaatselijke krant omdat daar de gemeenteberichten in staan. Daarna bezocht ik een bijenkomst voor nieuwe bewoners, waar ons werd medegedeeld dat het stuk van de krant waar de gemeenteberichten staan, dat is de tweede helft, op verzoek gratisss wordt geleverd. Nu heb ik, betaald, het hele nieuws. Waar ik vandaan kom waren drie gratis kranten. Zeeuwen benne zûûnig, en ik hoop dat ik daar nooit aan wen, ook al betekent dat dat ik daar existentiel onder zal lijden... Ik zal er niet depressief door worden, laat staan levensmoe... Bovendien ben ik nog lang geen zeventig; ik benijd de zeventigers niet zoals er over jullie mogelijkheden voor euthanasie gesproken wordt. Er zijn meer jongeren levensmoe dan ouderen, maar dat wordt verzwegen. Ouderen zijn niet productief; dat is de sleutel, zo simpel is het.

Een berichtje op pagina 5, net iets boven het midden aan de rechterkant, een uitstekend verstopplekje: Vorig jaar is er voor €18.000 aan vandalisme gepleegd. Dat komt op rekening van de gemeente. Wetten om schade op ouders van vandalen te verhalen zijn in de maak. Over oorzaak of preventie wordt niets gemeld.

De gemeente stelt €10.000 beschikbaar voor Haïti.

Mijn gemeente is een eiland met een diameter van 15 kilometer en ligt met dijken als de wanden van een badkuip gemiddeld twee meter onder de waterspiegel. Het schoolzwemmen wordt afgeschaft...

Op pagina 7, gecentreerd en bovenaan, dus waar het oog het eerst op valt na openslaan van de pagina het bericht dat mijn gemeente het eerste electrisch oplaadpunt voor voertuigen wil zijn. We hebben al één electrisch voertuig op ons eiland.

De gemeente wenst in elk dorp tenminste één winkel. De winkel hier is net van supermarktconcern veranderd. Het lekkere brood dat ik altijd kocht kost in één klap DERTIG EUROCENT duurder. Gelukkig heeft de winkeleigenaar zich vorig jaar een geheel nieuw kunstgebit aangeschaft. Die zullen ze hem niet afnemen als het fout gaat.

In december 2005 kwam ik voor het eerst in dit dorp. Het is een dorp waar niks te beleven valt, ligt ver van elke route, en wie er doorheen rijdt vindt geen aanleiding om eventjes te stoppen. Ik heb al bedacht om een fotoserie te maken van alle lelijke tuinen. Het eerste huis van het dorp staat leeg. Er wapperen diarreebruine flarden stof voor de kapotgeslagen ruiten. Enkele kozijnen zijn met triplex dichtgetimmerd, en daarop staan lelijke woorden gespoten. Het stadje waar ik vandaan kwam had ook geen fatsoenlijke entréé, daar gaf het industrieterrein toegang tot het pittoreske. Alsof de ingewanden van de stad aan de buitenkant zaten. Daar kon je met geen mens over argumenteren; geld is god, en dat heb ik dus ook nooit gedaan.

Nou heb ik in 2008 gebeld met de gemeente over hoe het zat met dat nare spookhuis. Ik kreeg een formeel antwoord per e-mail, waar ik op vertrouwde en dat ik niet heb bewaard. Er stond in dat in het voorjaar van 2009 er nieuwbouw zou worden gepleegd, en dat in verband met de privacy van de eigenaar ze diens naam niet konden geven. Dat wordt opnieuw bellen.

‘Spermadruppel bevat ook cellen Ambrosius’

Artemisia — Fri, 10 Jul 2009 21:38:00 GMT

no comment

Biografie vandaag

Artemisia — Sat, 24 Jan 2009 22:55:00 GMT

Het enige familielid van wie een biografie is geschreven, is mijn oudoom. Pas vanavond heb ik het voor het eerst gelezen. Het is geschreven ter ere van zijn 90e verjaardag, omdat hij een markante persoonlijkheid was die een grote bijdrage had geleverd aan het instandhouden van het culturele erfgoed van de streek.

Ik realiseerde me eerder vandaag hoe grillig herinneringen zijn. Je weet nauwelijks waardoor ze worden opgewekt, en ze kunnen voor jaren weer onderduiken in het grijze archief. Hoe boeiend zou het zijn om met behulp van een scan en apparatuur laagje voor laagje hersenweefsel te stimuleren om er al die herinneringen uit te persen. Welke drank blijft? Bitterzoet of godennectar?
Ook vandaag kocht ik een boek: De familieleugen. Gezien mijn interesse voor familieverhalen, levensverhalen, biografieën, memoires, familiegeschiedenissen en familiegeheimen een verrassende titel. Een die me heel helder liet inzien waarom ik niet van jubileumboeken houd. Ik bied mij bij deze serieus aan uw familieleugen te ontcijferen, ontmaskeren, definiëren, formuleren.. en uit te geven.

Het kan anoniem, natuurlijk, we kunnen bestaande personages veranderen in fictieve. We laten ze indien mogelijk van geslacht veranderen, we plakken baarden, snorren, googelen met locaties indien gewenst. Het is mij op het lijf geschreven.
Wat niet stond beschreven in de biografie van mijn oom was zijn kinderloosheid. Ik weet van verhalen van achter de gesloten deuren, dat hij en zijn echtgenotes daar verdriet van hadden. Het enige kindje dat geboren is, was prematuur, en kwam dood ter wereld. Vrijwel zeker heeft hij de bevaling zelf 'gedaan.' Hij heeft het ook zelf op sterk water gezet. De glazen pot stond in zijn werkkamer, vast ergens achter; mensen komen niet bij de dokter om zoiets te zien. In zulke particuliere anecdotes is de essentie van de mens juist terug te vinden, maar in een jubileumboek wil men die niet lezen.

Nissen

Artemisia — Tue, 13 Jan 2009 20:47:00 GMT

Een muizennestenexpert op het depressieseminar.
Wat maakt iets tot een succes? Is het alleen de marketing, of doet de inhoud er ook toe? We hebben in het tv-programma de keuringsdienst van waarden kunnen zien hoe gemiddeld 3500 mandarijntjes voor €5,- per dag door chinese werkneemsters worden gepeld. Daarna gaan de mandarijntjes in een bad met gootsteenontstopper, waar het velletje in oplost. Daarna gaan ze in zoutzuur om de ontstopper te neutraliseren en dan keurig schoon in een blikje.

Dood

Artemisia — Thu, 20 Nov 2008 20:17:00 GMT

Als ik doodga, wil ik een kist, zei ze. Van papiermaché, in de vorm van een sarcofaag, met daarop alle handtekeningen, zoals op een gipsen been. En alle beelden, symbolen, kleuren en muzieknoten uit mijn leven. Het moet een vrolijke zijn, een van lust en genieten. Een van zachte koestering. Van frisse ochtendnevel op je warme wangen. Die volkomen uitbeeldt hoe heerlijk en heilig het leven is, eentje van Maria en Magdalena. Eentje waar ik rustig in kan liggen omdat alles wat mijn binnenkant was dan op de buitenkant van de kist staat. De kist is het een schil is, die ik ook zelf was, en die ik om me heen heb gemaakt, zodat ik er binnenin kan oplossen om een vlinder te worden. Aan het hoofdeind zou ik wel de kop van Anubis willen hebben. De god die in de hal van de waarheid staat waar de ziel wordt gewogen wil ik wel als metgezel. De kist moet mooi afgelakt worden. Als ze hem dan weer vinden over tweeduizend jaar kunnen ze het bijvoorbeeld in een museum zetten, zo mooi moet die worden. Ik zal mijn geheimen er op tekenen in een code.
Ze raadde je aan: wil niet doodgaan. Home is where the heart is, en die is altijd binnenin. Ook in die lege holle ruimte waar het zwarte licht je teistert en geen enkele zin je gemoed beroert. Er is geen ontkomen aan.

Lof der Zotheid

Artemisia — Wed, 19 Nov 2008 13:32:00 GMT

Ik las op een rare theosofische website de uitroep: ... dus waarom zouden we in hemelnaam onze tijd op aarde doorbrengen met spelen?....

Op een andere pagina op dezelfde site stond dit:
het Walstro (Galium Verum) het sterkste en heerlijkste geurt zodra er een regenboog aan de hemel verschijnt. Het wordt dan ook wel het "kruid van de hoop" genoemd.

Nee, nee ik vertel niet waar dat was, al kietel je me dood nog niet.

Recept

Artemisia — Fri, 14 Nov 2008 14:22:00 GMT

neem vijf gram van de as van pauwenveren zesmaal per dag in met honing als een effectief middel tegen deze situatie.